Οι προσφορές εταιρειών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έκρυβαν παγίδα…

Θύματα απάτης μέσα στις γιορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς έπεσαν Βολιώτες καταναλωτές, που επιχείρησαν να κάνουν αγορές δώρων για φίλους και συγγενικά τους πρόσωπα μέσω εταιρειών που βρήκαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Πλήρωσαν για τα δώρα που είτε δεν παρέλαβαν ποτέ είτε το αντικείμενο που παρέλαβαν ήταν ευτελούς αξίας χωρίς δυνατότητα όχι επιστροφής, αλλά ούτε καν επικοινωνίας με την εταιρεία.

Σύμφωνα με τον αντιπρόεδρο της Ενωσης Καταναλωτών Βόλου, Αλέκο Κουτσελίνη, στα γραφεία της τοπικής ένωσης έφθασαν μέσα στις γιορτές καταγγελίες για απάτες εις βάρος καταναλωτών, οι οποίοι θέλησαν να κάνουν γιορτινές αγορές που τελικώς μόνο συμφέρουσες δεν ήταν.

Μέσα στην εορταστική περίοδο, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης κατακλύστηκαν από διαφημίσεις εταιρειών που προωθούσαν τα προϊόντα τους σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές. Κάποιοι χρήστες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αποφάσισαν να… επωφεληθούν των προσφορών και προχώρησαν σε αγορές.

Μπουφάν με τρία μόλις ευρώ, ρούχα και παπούτσια σε επίσης εξευτελιστικές τιμές, μέχρι και παραϊτρικά προϊόντα, όπως για παράδειγμα ένα μασελάκι που παρέλαβε καταναλωτής και για το οποίο πλήρωσε 80 ευρώ.

Κάποιοι δεν παρέλαβαν καν τα είδη που παρήγγειλαν. Αλλοι παρέλαβαν τις παραγγελίες τους, αλλά τα προϊόντα διαπίστωσαν ότι είναι ευτελούς αξίας. Επιχείρησαν να επικοινωνήσουν με τις εταιρείες, αλλά αυτό δεν κατέστη δυνατό.

Σύμφωνα με τον κ. Κουτσελίνη πρόκειται για εταιρείες που έχουν την έδρα τους στο εξωτερικό και κυρίως στη Μεγάλη Βρετανία. Διαφημίζουν προϊόντα σε εξευτελιστικές τιμές, στην παγίδα πέφτουν καταναλωτές, οι οποίοι διαπιστώνουν ότι πρόκειται για είδη ευτελούς αξίας αλλά στη συνέχεια δεν μπορούν καν να επικοινωνήσουν με την εταιρεία, πόσο δε μάλλον να επιστέψουν το προϊόν. Οι συγκεκριμένες εταιρείες φαίνεται ότι εφόσον πιάσουν κάποιον πελάτη στη συνέχεια τον μπλοκάρουν και δεν υπάρχει δυνατότητα επικοινωνίας. «Από τη στιγμή μάλιστα που η έδρα τους είναι στο εξωτερικό, ως ένωση δεν μπορούμε να παρέμβουμε και ο καταναλωτής δεν μπορεί να βρει το δίκιο του», αναφέρει ο κ. Κουτσελίνης, συστήνοντας στους καταναλωτές να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί με τις διαδικτυακές αγορές τους.

ΕΛΕΝΗ ΧΑΝΟΥ

Οι δράστες αλλοιώνουν τη φωνή, ώστε να μοιάζει με συγγενικού προσώπου του θύματος

Νέους, πρωτότυπους και συνθετότερους τρόπους εφευρίσκουν οι επιτήδειοι απατεώνες, προκειμένου να εκμεταλλευτούν και να κοροϊδέψουν τα θύματά τους, ώστε να τους αποσπάσουν προσωπικές πληροφορίες και κατ’ επέκταση χρηματικά ποσά.

Ο πολλαπλασιασμός των ηλεκτρονικών, αλλά και των τηλεφωνικών απατών αποτελεί πλέον δεδομένο γεγονός για τη Μαγνησία, καθώς τις τελευταίες ημέρες οι πολίτες, οι οποίοι προέβησαν σε καταγγελίες στην Ενωση Καταναλωτών Βόλου και Θεσσαλίας ανέρχονται σε δεκάδες.

Τα παραπάνω επιβεβαιώνει και ο πρόεδρος της Ενωσης, Κωνσταντίνος Λυχναρόπουλος. Ο ίδιος μιλώντας στον ΤΑΧΥΔΡΟΜΟ επισημαίνει ότι οι απατεώνες έχουν εξελίξει κατά πολύ τον τρόπο με τον οποίο δρουν, χρησιμοποιώντας ακόμη και την τεχνητή νοημοσύνη, προκειμένου να εξαπατήσουν τα θύματα.

«Είναι πολύ ανησυχητικό το γεγονός ότι οι απάτες, πλέον, έχουν ξεφύγει από τα όρια των όσων είχαμε συνηθίσει και κινούνται σε επικίνδυνα μονοπάτια, εκείνα της τεχνητής νοημοσύνης. Υπάρχουν περιστατικά, όπου οι δράστες τηλεφωνούν στα θύματα, προκειμένου, αρχικά, να καταγράψουν το ηχόχρωμα της φωνής, ώστε στη συνέχεια να χρησιμοποιηθεί ως προγεγραμμένο μήνυμα σε συγγενικό πρόσωπο. Δεν είναι σύνηθες, αλλά γίνεται και το επιβεβαιώσαμε και εμείς ως Ενωση, δοκιμάζοντας, το κατά πόσο μπορούμε να «κοροϊδέψουμε» συγγενικά μας πρόσωπα με αυτόν τον τρόπο. Οι διαφορές είναι ελάχιστες και σίγουρα είναι κάτι που δεν το περιμένεις» αναφέρει ο κ. Λυχναρόπουλος.

Ο ίδιος αναφέρθηκε ακόμα και σε περιπτώσεις, όπου οι δράστες χρησιμοποιούν εφαρμογές επί πληρωμή, προκειμένου η αποθηκευμένη φωνή που διαθέτουν στις βάσεις τους να χρησιμοποιείται μέσα από μετατροπέα σε απευθείας μετάδοση.

«Οσοι έχουν τόσο εξιδεικευμένες γνώσεις, τις ασκούν επικίνδυνα και τα αποτελέσματα, δυστυχώς είναι ορατά στα πολλά περιστατικά που έχουμε. Οι τηλεφωνικές απάτες είναι πιο ύπουλες από τις ηλεκτρονικές, καθώς στις δεύτερες υπάρχουν απατηλά σημεία, που αποδεικνύουν το λάθος. Στις τηλεφωνικές επικοινωνίες, όμως, είναι διαφορετικά και οι πολίτες πολλές φορές παραπλανούνται».

Όπως ανέφερε, τα αυξημένα περιστατικά απατών που παρατηρούνται το τελευταίο διάστημα έχουν να κάνουν και με το πέρας των φορολογικών και οικονομικών υποχρεώσεων του Αυγούστου, καθώς εστιάζουν κυρίως στην επιστροφή φόρου, στα διάφορα επιδόματα τύπου market pass, αλλά και στις ειδοποιήσεις από την τράπεζα.

Ο ίδιος χαρακτηριστικά τόνισε ότι «οι απάτες με πρόσχημα την επιστροφή φόρου και ποσών, αλλά και ότι κάποιος είναι δικαιούχος σε συγκεκριμένο επίδομα αποτελούν «τυράκι στη φάκα» για τους επιτήδειους», ενώ πρόσθεσε ότι έχουν επανέλθει επικίνδυνα και τα τηλεφωνήματα για τα «μαϊμού ατυχήματα».

Πρόσφατο παράδειγμα απάτης, το οποίο καταγγέλθηκε και στην ΕΝΚΑ έχει να κάνει λογιστικά γραφεία που τηλεφωνούν σε πελάτες και ζητούν τους κωδικούς του TaxisNet, καταφέρνοντας να χρεώσουν μεγάλα ποσά στα θύματα μέσω της ΑΑΔΕ.

Ο κ. Λυχναρόπουλος επίστησε για ακόμη μία φορά την προσοχή όλων στη συμπεριφορά που επιδεικνύουν στο διαδίκτυο, αλλά και όταν δέχονται τηλεφωνήματα από ξένους, επισημαίνοντας ότι παρά το γεγονός ότι η πλειονότητα των θυμάτων είναι ηλικιωμένοι, αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν καταγγελίες και από νεότερα άτομα, ακόμη και της γενιάς των 25αρηδων.

ΙΩΑΝΝΑ ΜΠΟΥΡΟΠΟΥΛΟΥ

Διεθνή Λαχεία (Ισπανικό Λόττο)
Διεθνή λαχεία ή «Ισπανικό Λόττο» όπως λέγεται, είναι η μαζική αποστολή emails σε τυχαίους χρήστες του διαδικτύου, με τα οποία τους ενημερώνουν ότι έχουν κερδίσει εκατομμύρια ή δώρα σε ηλεκτρονική κλήρωση του διαδικτύου. Στη συνέχεια και αφού τα θύματα έχουν πεισθεί για τα κέρδη, ζητούν απ’ αυτούς να προκαταβάλλουν χρήματα για φόρους και διαδικαστικά έξοδα.
– «Έχετε κερδίσει ποσό 850.000 Λίρες Αγγλίας, από διαγωνισμό μεγάλης εταιρείας»
– «Κερδίσατε 1.500.000,00 λίρες Αγγλίας στο διαγωνισμό “The Millions Mobile Award”.
– «Ο αριθμός του κινητού σας μετείχε σε διαγωνισμό και κέρδισε 1,5 εκατ. Ευρώ».
– «Έχει επιλεγεί το e – mail σας από παγκόσμια κλήρωση εταιρείας πληροφορικής (αναφέρουν γνωστό όνομα) και έχετε κερδίσει μεγάλο χρηματικό ποσό.

Ψάρεμα (phishing)
Μέθοδος εξαπάτησης πολιτών, οι οποίοι λαμβάνουν μηνύματα με το λογότυπο της εφορίας, της τράπεζας, ενός οργανισμού πληρωμών κλπ. που τους ζητούν, ακολουθώντας ένα αληθοφανή σύνδεσμο (link), να συμπληρώσουν στην εικονική ιστοσελίδα – απάτη μία ηλεκτρονική φόρμα με τα προσωπικά τους στοιχεία (συνήθως αριθμούς πιστωτικών καρτών, αριθμούς λογαριασμών τραπέζης, κωδικούς πρόσβασης όνομα χρήστη-username και συνθηματικό-password) κ.α.).
Μετά χρεώνουν τη πιστωτική κάρτα ή αδειάζουν το τραπεζικό λογαριασμό μεταφέροντας τα χρήματα σε λογαριασμούς τρίτων προσώπων στο εξωτερικό. 
– Μηνύματα του υπουργείου Οικονομικών για δήθεν επιστροφή φόρου εισοδήματος  
– Μηνύματα με λογότυπο Τράπεζας, για να μην κλείσει δήθεν ο λογαριασμός τους
– Μηνύματα από οργανισμούς ζητούν προσωπικά και οικονομικά στοιχεία.
– Απατηλά μηνύματα υπόσχονται άμεσα και εύκολα χορήγηση δανείων ακόμα και μεγάλων χρηματικών ποσών, με χαμηλό επιτόκιο και γρήγορη χρηματοδότηση.
– Ακόμη και εξατομικευμένα μηνύματα στο όνομα του παραλήπτη στέλνουν (από στοιχεία που βρίσκουν στο internet) για να πείσουν πιο εύκολα.   

Ερωτικά μηνύματα
Ερωτικά email ή sms έχουν σταλεί σε χιλιάδες πολίτες που τους καλούν να απαντήσουν στο email ή σε κάποιο αριθμό κινητού υψηλής χρέωσης. Μετά από επικοινωνία στέλνουν τολμηρές φωτογραφίες και συνήθως ζητούν προκαταβολικά χρήματα ή εμβάσματα για να έλθουν στην Ελλάδα  ή για μια επείγουσα ιατρική ανάγκη. Σε άλλες περιπτώσεις χρεώνουν υπερβολικά το τηλέφωνο ή υποκλέπτουν προσωπικά δεδομένα.
Τα μηνύματα είναι σε Ελληνικά ή Αγγλικά και μπορεί να έχουν το παρακάτω ή παρόμοιο περιεχόμενο:
– «Σε είδα στην καφετέρια και μου άρεσες πολύ. Ο Σάκης/Θέμης/Θάνος μου έδωσε τον αριθμό σου. Είμαι η κοπέλα που σε κοίταζε επίμονα. Θα χαρώ να τα πούμε. 69..…….».
– «Που είσαι βρε παιδί μου χαθήκαμε. Εγώ χώρισα πρόσφατα και ψάχνομαι. Πάρε με στο 69… να τα πούμε».
– «Χρειάζομαι κάποιον να είναι όλος ο κόσμος μου και να τον αγαπήσω. Αν έχεις καλή ψυχή και χιούμορ είσαι το όνειρο μου. Στείλε μου email. Με αγάπη Ρωξάνα.»
– «Σε βρήκα από το facebook και σε θέλω για φίλο μου. Επικοινώνησε στο email μου ώστε να σου δώσω λεπτομέρειες για μένα μαζί με φωτογραφίες μου. Άζρα ή Ρεγγίνα Ατάκο ή άλλο εξωτικό όνομα»
– «Είμαι γειτόνισσά σου. Ο άντρας μου θα λείπει καιρό από το σπίτι για δουλειές και θα ήθελα να περάσουμε όμορφες βραδιές μαζί. Περιμένω μήνυμά σου».
– Νέες κυρίως αλλοδαπές έρχονται σε επικοινωνία με θύματα, μέσω internet. Στo ραντεβού, με τη χρήση υπνωτικού στο ποτό, τους αφαιρούν χρήματα κ.α.  

Τηλέφωνα – SMS
Με διάφορα προσχήματα σας καλούν να στείλετε μηνύματα υψηλής χρέωσης, να καλέσετε άγνωστους αριθμούς, να δώσετε προσωπικά σας στοιχεία κλπ.
Μετά χρεώνουν το λογαριασμό σας με υπέρογκα ποσά
– «Κέρδισες μια μεζονέτα χωρίς κλήρωση. Τηλεφώνησε στο 901….. για τα διαδικαστικά.
– «Ένα μοναδικό μονόπετρο δαχτυλίδι και δωροεπιταγές έγιναν δικά σου. Στείλε μήνυμα στο …».
– « Κερδίσατε διακοπές πέντε ημερών στο Παρίσι. Πατήστε το 0 για πληροφορίες»
– «Από την εταιρεία του κινητού σας για έλεγχο. Πατήστε δίεση (#), 90 ή 09 κλπ.»

Πωλήσεις στο ίντερνετ
Με ηλεκτρονικές αγγελίες και ιστοσελίδες – απομιμήσεις γνωστών εταιρειών, πωλούνται σε πολύ φτηνές τιμές διάφορα είδη για τα οποία τα θύματα πλήρωναν προκαταβολές αλλά δεν τα… έβλεπαν ποτέ!
– προσφορά δήθεν ευκαιριών μίσθωσης/ενοικίασης κατοικιών
– δημοπρασίες και πλειστηριασμοί ανύπαρκτων αντικειμένων.   
– πώληση πάμφθηνων αυτοκινήτων και ανταλλακτικών.
– ταξίδια στο εξωτερικό (Λονδίνο, Ντουμπάι κ.λπ.) με πάμφθηνα «πακέτα» διακοπών.
– πώληση συσκευών κινητής τηλεφωνίας τύπου smartphone σε δελεαστικές τιμές
– πώληση παράνομων σκευασμάτων και φαρμάκων (αναβολικά, διεγερτικά κλπ.).

Αλυσιδωτά μηνύματα (hoaxes)
Πρόκειται για ενοχλητικού τύπου αλυσιδωτά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου που συνοδεύονται συχνά από την τυποποιημένη φράση «στείλτε αυτό το μήνυμα σε όσο περισσότερους χρήστες γνωρίζετε». Κερδοσκοπικές εταιρείες συγκεντρώνουν και εμπορεύονται τις διευθύνσεις ηλεκτρονικού ταχυδρομείου των αλυσιδωτών email.
– Προειδοποιητικά: «επικίνδυνος  ιός  ανάβει μια ολυμπιακή δάδα και καίει το σκληρό δίσκο του Pc. Διαδώστε το»
-Συμπαράστασης: «το κοριτσάκι μας πρέπει να κάνει μεταμόσχευση. Ο Δήμος Λιοσίων και το Χαμόγελο του Παιδιού δίνουν 1 ευρώ για κάθε φορά που στέλνετε αυτό το email»
– Εκφοβισμού: «Η κυρία Ελένη που δεν προώθησε αυτό το μήνυμα αρρώστησε βαριά».
– Αμοιβής: «Η Microsoft πληρώνει 250 ευρώ αν προωθήσεις αυτό το mail 40 φορές»
Ο χρήστης πρέπει να αγνοήσει όλα τα μηνύματα τέτοιου τύπου, να τα διαγράψει χωρίς φόβο και κυρίως να μην τα προωθήσει. 

Λύτρα
– Κακόβουλο λογισμικό “Ransomware” μπλοκάρει τον Η/Υ και εμφανίζει ψεύτικο μήνυμα από την Αστυνομία ότι λόγω παράνομης δραστηριότητας απαιτούνται 100 ευρώ για το “ξεκλείδωμα” του Η/Υ, μέσω καρτών πληρωμής, όπως PaySafe ή Ukash.
– Παρόμοιο λογισμικό, «Crypto-Malware», μεταδίδεται μέσω «μολυσμένων» email, και μέσω «επισφαλών» ιστοσελίδων και ζητά «λύτρα», σε ψηφιακό νόμισμα BITCOIN.   
Δεν πληρώνουμε τίποτα απλά κάνουμε επανεκκίνηση του Η/Υ σε ασφαλή λειτουργία (F 8 και επιλογή safe mode κατά την εκκίνηση) και στη συνέχεια επαναφορά του συστήματος σε προγενέστερη ημερομηνία (Εργαλεία Συστήματος Επαναφορά συστήματος). 

Συστήνουμε στους καταναλωτές:
Να μην απαντούν σε sms από άγνωστα άτομα και να μην καλούν σε άγνωστους αριθμούς από αναπάντητες κλήσεις.
Να μην κοινοποιούν προσωπικά δεδομένα ή οικονομικά στοιχεία για κανένα λόγο.
Να μην απαντούν σε email από αγνώστους, να μην τα κοινοποιούν, να μην επιλέγουν τα προτεινόμενα links, να μην ανοίγουν συνημμένα αρχεία και κυρίως αυτά με κατάληξη .exe, .pif, ή .vbs.
Να μην πληρώνουν για κανένα λόγο χρήματα σε αγνώστους.
Να κάνουν ηλεκτρονικές παραγγελίες από γνωστές και ασφαλείς ιστοσελίδες που η διεύθυνση τους αρχίζει με την ένδειξη https://  και όχι http://
Να χρησιμοποιούν προπληρωμένες κάρτες (prepaid cards) στις διαδικτυακές αγορές τους, με το ακριβές ποσό της συναλλαγής.
Να καταγγέλλουν άμεσα τις περιπτώσεις αυτές στη Δίωξη Ηλεκτρονικού Εγκλήματος τηλεφωνικά: 111 88  με e-mail στο: ccu@cybercrimeunit.gov.gr

Να θυμάστε κανείς δεν θέλει να σας χαρίσει χρήματα. Αντίθετα πολλοί απατεώνες θα ήθελαν τα χρήματα σας, τους κωδικούς του τραπεζικού λογαριασμού, της πιστωτικής σας κάρτας και άλλα προσωπικά σας στοιχεία.