Λαμβάνοντας υπόψη την επερχόμενη 40ήμερη νηστεία του Ορθόδοξου Πάσχα, αρκετοί καταναλωτές αναζητούν όλο και περισσότερο προϊόντα απαλλαγμένα από συστατικά ζωικής προέλευσης για να ευθυγραμμιστούν με τις διατροφικές τους προτιμήσεις.

Ωστόσο, πρόσφατη έρευνα της ομάδας εργασίας «Ασφάλεια Τροφίμων και Διατροφή» της Ένωσης Καταναλωτών Βόλου και Θεσσαλίας αποκάλυψε πιθανές αποκλίσεις στην επισήμανση των προϊόντων που μπορεί να επηρεάσουν την εμπιστοσύνη των καταναλωτών.

Μια τέτοια περίπτωση αφορά ένα λευκό τυρί που υποτίθεται ότι απευθύνεται σε χορτοφάγους καταναλωτές (Vegetarians) λόγω της περιεκτικότητάς του σε φυτικά λιπαρά. Ωστόσο, μια πιο προσεκτική εξέταση των συστατικών του προϊόντος αποκαλύπτει την παρουσία πυτιάς και αποβουτυρωμένου γάλακτος σε σκόνη, καθιστώντας το ακατάλληλο για όσους ακολουθούν αυστηρές χορτοφαγικές δίαιτες. Η πυτιά είναι ένα σύμπλεγμα ενζύμων που προέρχονται από το εσωτερικό του στομάχου των μοσχαριών, που χρησιμοποιούνται στην τυροκόμηση, για την πήξη του γάλακτος και τον διαχωρισμό του σε τυρόπηγμα και ορό γάλακτος. Τέλος, παρατηρήθηκε αρκετή ποσότητα πρωτεΐνης (16 %) που δε συναντάται στα νηστίσιμα υποκατάστατα γαλακτοκομικών προϊόντων. Αυτή η απόκλιση εγείρει ανησυχίες σχετικά με την ακρίβεια και τη διαφάνεια της επισήμανσης των προϊόντων, ιδίως σε σχέση με τις διατροφικές προτιμήσεις και πεποιθήσεις.

Οι καταναλωτές θα πρέπει να ενθαρρύνονται να γυρίζουν τις συσκευασίες και να διαβάζουν προσεκτικά τις ετικέτες, καθώς οι ζωτικές πληροφορίες βρίσκονται συχνά στο πίσω μέρος. Είναι επιτακτική ανάγκη για τους παραγωγούς να συμμορφώνονται με τους κανονισμούς επισήμανσης και να παρέχουν ακριβείς πληροφορίες σχετικά με τα συστατικά που περιέχονται στα προϊόντα τους. Με αυτό τον τρόπο, οι καταναλωτές διασφαλίζουν τις διατροφικές τους προτιμήσεις.

Η λαγάνα διαφέρει μόνο στο σχήμα από το κοινό ψωμί, όμως, η τιμή της είναι δυσανάλογα υψηλή. 

Ο ταραμάς πρέπει να έχει χρώμα λευκό έως καστανό ανοιχτό , ομοιόμορφο σε όλη την ποσότητα. Ο κόκκινος ταραμάς είναι φθηνότερος αλλά ποιοτικά κατώτερος και περιέχει χρωστικές ουσίες.

Η ταραμοσαλάτα καλύτερα να παρασκευάζεται στο σπίτι από ταραμά ποιότητας, γιατί έτσι αποφεύγουμε τις χρωστικές ουσίες που περιέχουν οι έτοιμες.

Ο χαλβάς παρασκευάζεται από ταχίνι, ζάχαρη  κλπ. και περιέχει πρωτεΐνες, υδατάνθρακες και ακόρεστα λιπαρά σε ιδανικές αναλογίες για τη διατροφή μας, όμως η υπερβολική κατανάλωση μπορεί να προσθέσει κιλά.
Τα τουρσιά είναι λαχανικά διατηρημένα σε λάδι, ξύδι και άλμη και δεν πρέπει να καταναλώνονται από άτομα με ευαισθησία στο στομάχι. Προτιμήστε τα τυποποιημένα ή επώνυμα χύμα.

Ελιές. Δεν επιτρέπεται η ανάμιξη από τους εμπόρους διαφόρων τύπων ελιάς. Οι αλατισμένες ελιές, τα τουρσιά και οι ταραμοσαλάτες περιέχουν πολύ αλάτι και ανεβάζουν τη πίεση.

Τα θαλασσινά είτε πωλούνται χύμα, είτε συσκευασμένα, πρέπει να μας δίνονται συγκεκριμένες πληροφορίες, μέσω της ετικέτας τους όπως:

η εμπορική ονομασία (π.χ. γάβρος, σουπιά), η προέλευση (χώρα και ζώνη αλίευσης π.χ. FAO39), η μέθοδος παραγωγής (π.χ. αλιεύτηκε στη θάλασσα ή «εκτροφής ή υδατοκαλλιέργειας) και η τιμή πώλησης, ανά κιλό.
Καταναλώνουμε με μέτρο τα θαλασσινά, γιατί ανεβάζουν τη χοληστερίνη ενώ είναι εξαιρετικά ευαίσθητα και η αλλοίωση τους μπορεί να προκαλέσει προβλήματα υγείας.
Χταπόδια, Καλαμάρια, Σουπιές, Μοσχιοί, Θράψαλα  

Προσέχουμε να έχουν την οσμή της θάλασσας, η σάρκα να είναι συμπαγής, ελαστική, γυαλιστερή, τα πλοκάμια να είναι ανθεκτικά στο τράβηγμα, τα μάτια γυαλιστερά, ζωηρά χωρίς κηλίδες. Το ροζ χρώμα της επιφάνειας της σάρκας είναι η συχνότερη αλλοίωση.

Γαρίδες, Καραβίδες, Αστακοί, Καβούρια

Όταν είναι ζωντανά εμφανίζουν κινήσεις στις κεραίες και στα πόδια, έχουν την οσμή της θάλασσας, τα αρθρωτά τους μέρη είναι στερεά και η επιφάνειά τους γυαλιστερή. Να είναι ανοιχτόχρωμα, όχι μελανού χρώματος και να μην έχουν μαύρες κηλίδες στο σώμα.
Μύδια, Γυαλιστερές, Στρείδια

Ταοστρακοειδή πρέπει να είναι ζωντανά πριν καταναλωθούν, τα κελύφη τους να είναι κλειστά  ή αν είναι λίγο ανοιχτά, με την ελάχιστη πίεση πάνω στο κέλυφος πρέπει να κλείνουν μόνα τους.

Τα κατεψυγμένα πρέπει να συντηρούνται στα σημεία πώλησης σε ψυγείο – καταψύκτη με θερμοκρασία – 18ο C και να υπάρχουν όλα τα στοιχεία του παρασκευαστή στην συσκευασία, ο κωδικός αριθμός έγκρισης της ΕΕ και η ημερομηνία κατάψυξης και λήξης.

Οι κονσέρβες με θαλασσινά, ντολμαδάκια κλπ.  πρέπει να μην είναι διογκωμένες και να μην έχουν εξωτερική σκουριά. Το περιεχόμενο να έχει κανονικό χρώμα και μυρωδιά. Οι κονσέρβες γενικά έχουν πολλά πρόσθετα, συντηρητικά κ.α.

Ψάρια Πρέπει να έχουν την οσμή της θάλασσας, επιφάνεια υγρή, στιλπνή και όχι πλαδαρή, μάτια  ζωηρά και όχι θολά, βράγχια κόκκινα και όχι καφέ. 

Προσοχή. Διάφορα είδη θαλασσινών διαφέρουν ελάχιστα μεταξύ τους, διαφέρουν όμως πολύ, όσον αφορά την τιμή πώλησής τους, πχ. χταπόδια – μοσχιοί, μπαρμπούνια-κουτσομούρες.
Αλιεύματα, από υδατοκαλλιέργειες πρέπει να το αναγράφουν στην πινακίδα πώλησής τους. Στα είδη αυτά περιλαμβάνονται τσιπούρες, λαβράκια, φαγκριά, μυλοκόπια, χιόνες,  μυτάκια, σολομός, γαρίδες, πέστροφες κ.ά. Θα πρέπει να επισημανθεί, η μεγάλη ομοιότητά τους, με τα άγρια είδη (ελευθέρας βοσκής), αλλά και η μεγάλη διαφορά στις τιμές τους, με συνακόλουθο τον κίνδυνο παραπλάνησης του καταναλωτή.

Ψυγείο Δεν αφήνουμε τα τρόφιμα σε θερμοκρασία περιβάλλοντος περισσότερες από δύο ώρες. Δεν υπερφορτώνουμε το ψυγείο με τρόφιμα. Τοποθετούμε τα μαγειρεμένα  τρόφιμα πάνω από τα ωμά.     

Η νηστεία εκτός από τα τσιπουράδικα, τα θαλασσινά και τις ταραμοσαλάτες, περιλαμβάνει σημαντικά τρόφιμα της μεσογειακής διατροφής όπως λαχανικά, φρούτα, δημητριακά ολικής άλεσης, όσπρια κ.α

Καλή Σαρακοστή   

Έρευνες δείχνουν ότι κατά τη διάρκεια της πανδημίας:
– μειώθηκαν οι επισκέψεις σε καταστήματα τροφίμων αλλά
– αυξήθηκαν οι ποσότητες αγορών σε κάθε επίσκεψη
– αυξήθηκε το ποσοστό καταναλωτών που αγοράζουν από απόσταση κυρίως μέσω διαδικτύου
– αυξήθηκε η προτίμηση σε προϊόντα μακράς διάρκειας (μεγάλη ημερομηνία λήξης)
– όμως ταυτόχρονα αυξήθηκε η κατανάλωση φρούτων λαχανικών για την ενίσχυση του ανοσοποιητικού.
– αυξήθηκε η τάση για μαγείρεμα, παρασκευή γλυκών στο σπίτι.
Στα καταστήματα τροφίμων χρησιμοποιήστε αντισηπτικά και μην αγγίξετε το πρόσωπό σας. Στο σπίτι καθαρίστε ή απορρίψτε την εξωτερική συσκευασία των τροφίμων που αγοράσατε. Πλύνετε τα φρέσκα προϊόντα με άφθονο τρεχούμενο νερό.
 
Ανακλήσεις επικίνδυνων προϊόντων από τον ΕΦΕΤ
Το 2020 κατά τη διάρκεια της πανδημίας οι ανακλήσεις από τον ΕΦΕΤ αφορούσαν κυρίως:
– Κρεατοπαρασκευάσματα όπως ΜΠΙΦΤΕΚΙA ΚΟΤΟΠΟΥΛΟ με salmonella, ΣΟΥΤΖΟΥΚΑΚΙ με salmonella, Σαλάμι αέρος με Listeria, ΣΟΥΒΛΑΚΙΑ ΚΟΤΟΠΟΥΛΟ ΜΕ ΜΠΕΪΚΟΝ με salmonella, ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΕΜΠΑΠ με salmonella, ΤΥΡΙ ΠΟΥ ΑΛΕΙΦΕΤΑΙ ΜΕ ΖΑΜΠΟΝ με παθογόνο μικροοργανισμό.
– Μέλι (4 ανακλήσεις)  νοθευμένο με εξωγενή σάκχαρα και προσθήκη αμυλοσιροπίου, με πρόσθετες χρωστικές «καραμελόχρωμα»,  νοθευμένο με αμυλοσιρόπιο.
– Ελαιόλαδο (5 ανακλήσεις) νοθευμένο με σπορέλαια τεχνητά χρωματισμένα, με πυρηνέλαιο κλπ.
– ΒΕΡΙΚΟΚΑ ΑΠΟΞΗΡΑΜΕΝΑ με συντηρητικό «σορβικό οξύ»
– Κονσέρβες ψαριών με υψηλά επίπεδα ισταμίνης.

Επικίνδυνα πρόσθετα τροφίμων Ε
Τα ράφια των σούπερ μάρκετ είναι γεμάτα με επεξεργασμένα τρόφιμα σε όμορφες ελκυστικές συσκευασίες. Όλα τα επεξεργασμένα – τυποποιημένα και έτοιμα φαγητά είναι επιβαρυμένα με πολλά πρόσθετα όπως χρωστικές, συντηρητικά, αντιοξειδωτικά, γαλακτωματοποιητές, πηκτικά μέσα, σταθεροποιητές, ρυθμιστές οξύτητας, ενισχυτικά και βελτιωτικά της γεύσης, γλυκαντικές ουσίες κ.α. με σκοπό την αύξηση του χρόνου διατήρησης, τη βελτίωση της γεύσης, της οσμής, της υφής, του χρώματος και της εν γένει εμφάνισης. Ο αριθμός των ουσιών αυτών ξεπερνά τις 2900 και κανείς δεν γνωρίζει με βεβαιότητα τις συνέπειες της χρόνιας άθροισής τους στον οργανισμό. Αναγραφές τύπου «χωρίς συντηρητικά» δεν σημαίνουν ότι το τρόφιμο δεν περιέχει άλλου είδους πρόσθετα! Τα επεξεργασμένα τρόφιμα και τα έτοιμα γεύματα περιέχουν επίσης πολύ λίπος, τρανς λιπαρά, πολύ αλάτι ή πολύ ζάχαρη.

Οι πιο επιβαρυμένες κατηγορίες τροφίμων είναι: 
– Τυποποιημένα γλυκά, ζαχαρωτά, κέικ, μαρμελάδες, ζελέδες, τσίχλες, παγωτά.
– Τυποποιημένα αρτοποιήματα, κουλουράκια, μπισκότα, ψωμί για τοστ.
– Διάφορα: σνακς, πατατάκια, γαριδάκια, μουστάρδες, μαγιονέζες, σάλτσες, κύβοι γεύσης
– Κονσερβοποιημένα κρέατα και ψάρια
– Κρεατοπαρασκευάσματα: αλλαντικά, λουκάνικα, σαλάμια, κρεατομπουκιές
– Αναψυκτικά, ποτά, έτοιμοι χυμοί.
– Έτοιμα γεύματα από μάρκετ ή καταστήματα fast food.

Δείτε αναλυτικά στο: https://enkavolou.gr/videos/epikindyna-prostheta-trofimon-e/

Πώς να επιλέξουμε ένα τρόφιμο
Όσο πιο κοντά στη φυσική του κατάσταση το αγοράζουμε τόσο καλύτερα. Επιλέγουμε:
Φυσικά προϊόντα κι όχι επεξεργασμένα
Αν μπορούμε βιολογικά ή από το κήπο μας αντί για συμβατικά.
Στα επεξεργασμένα όσο μικρότερος είναι ο βαθμός επεξεργασίας τόσο καλύτερα π.χ.
– δημητριακά – αλεύρι ολικής άλεσης αντί για λευκό.
– ζάχαρη καστανή ή άλλες φυσικές γλυκαντικές ουσίες αντί για λευκή ζάχαρη
– αρτοπαρασκευάσματα, γλυκά, παρασκευασμένα στο σπίτι ή από αρτοποιεία, ζαχαροπλαστεία      αντί για συσκευασμένα από τα μάρκετ.
– γάλα φρέσκο με μικρή ημερομηνία λήξης (5 ημερών) αντί για μακράς διάρκειας.
– κρέατα τεμαχισμένα επί τόπου από τα κρεοπωλεία αντί για προτεμαχισμένα και βέβαια ΟΧΙ στα κρεατοπαρασκευάσματα (μπιφτέκια, σαλάμια, λουκάνικα, κρεατομπουκιές κλπ.), ή στα έτοιμα γεύματα από τα μάρκετ.
– φρούτα εποχής ολόκληρα ή στυμμένα αντί για κομπόστες, έτοιμους χυμούς και αναψυκτικά.
– λαχανικά εποχής αντί για συσκευασμένα θερμοκηπίου ή κατεψυγμένα.
– φαγητό μαγειρεμένο στο σπίτι αντί για έτοιμο φαγητό.

Γιατί πρέπει να τρώμε καθημερινά ψωμί;
Για μια ισορροπημένη διατροφή, περίπου το 50-55% του συνόλου των θερμίδων πρέπει να προέρχονται από υδατάνθρακες (ψωμί, ρύζι, μακαρόνια, πατάτες), το 15% από πρωτεΐνες και το υπόλοιπο 30-35% από λίπη. Το ψωμί περιέχει υδατοδιαλυτές βιταμίνες B, τις οποίες το σώμα μας αποθηκεύει μόνο σε μικρές ποσότητες, καθώς και πολυάριθμα μέταλλα, απαραίτητα για τις βασικές λειτουργίες του οργανισμού. Για το λόγο αυτό, το ψωμί πρέπει να αποτελεί σταθερό κομμάτι της δίαιτάς μας, σε όλα τα γεύματα, από το πρωινό ως το δείπνο. Η μικρή κατανάλωση ψωμιού, αυξάνει το ποσοστό των θερμίδων που προέρχονται από τρόφιμα πλούσια σε λίπη και πρωτεΐνες.

Είδη ψωμιού:

Άσπρο ψωμί: Γίνεται από αλεύρι που περιέχει την καρδιά του σταριού (ενδοσπέρμιο).

Μαύρο ψωμί: Παρασκευάζεται από αλεύρι που προέρχεται από το ενδοσπέρμιο και από 10%-30% πίτουρο.

Ψωμί ολικής αλέσεως: Περιέχει το σύνολο του κόκκου του σιταριού (ενδοσπέρμιο, πίτουρο, φύτρο). 
Πολύσπορο ψωμί: Παρασκευάζεται από διάφορα είδη δημητριακών, όπως σιτάρι, σίκαλη, κριθάρι, βρώμη, καλαμπόκι, σπόρους κεχριού, παπαρούνας, ηλιόσπορου.  

Χωριάτικο ψωμί: Πρέπει να παρασκευάζεται με προζύμι και αλεύρι από σκληρό σιτάρι.

Καλαμποκόψωμο (μπομπότα): Παρασκευάζεται από αλεύρι καλαμποκιού, έχει έντονο κίτρινο χρώμα, απαλή υφή και νόστιμη γεύση αλλά λιγότερες φυτικές ίνες και βιταμίνες από το ψωμί ολικής άλεσης.

Ψωμί σίκαλης: Γίνεται από αλεύρι σίκαλης, το οποίο έχει υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες.  Συστήνεται σε όλους ,ιδιαίτερα σε διαβητικά άτομα  και άτομα με υψηλή χοληστερόλη.
Ψωμί από αλεύρι Ζέας: Η Ζέα (δίκοκκο σιτάρι) ένα από τα αρχαιότερα δημητριακά γνωστά στον άνθρωπο. Η συστηματική του καλλιέργεια άρχισε να περιορίζεται σταδιακά από τις αρχές του 1900 και μετά, διότι άρχισαν να καλλιεργούνται ποικιλίες σταριού με μεγαλύτερη στρεμματική απόδοση.
Τα θρεπτικά συστατικά του αλευριού Ζέας υπερέχουν από τα άλλα είδη αλεύρων σίτου ολικής άλεσης στο ότι περιέχουν μεγαλύτερες ποσότητες λυσίνης (αμινοξύ πρωτεϊνών) και  μαγνησίου. Το αλεύρι Ζέας περιέχει βιταμίνη Α, βιταμίνες της ομάδας Β, βιταμίνες Ε και  Κ.  Η περιεκτικότητα σε αυτά τα συστατικά προσδίδει στη Ζέα επιπλέον ευεργετικές ιδιότητες για την υγεία (πεπτικό σύστημα, χοληστερόλη, διαβήτη). Επιπλέον έχει πολύ καλή γεύση και είναι εύπεπτο. Με την αύξηση της κατανάλωσης και της καλλιέργειας της Ζέας ελπίζουμε να μειωθούν και οι τιμές του.

Παραδοσιακά είδη ψωμιού: Επτάζυμο, Χριστόψωμο, Άζυμο.
Είδη ψωμιού απ’ όλο τον κόσμο: Γαλλική μπαγκέτα , Ιταλική τζιαπάτα, Αραβική πίτα, Γερμανικό Pumpernickel,  Μεξικάνικο Tortillas, Ινδικό Naan. 

Γιατί υπερέχει το ψωμί ολικής άλεσης από το άσπρο; 

Τόσο οι φυτικές ίνες των δημητριακών, όσο και οι βιταμίνες και τα μέταλλα, συγκεντρώνονται κυρίως στο πίτουρο και το φύτρο, στα μέρη δηλαδή που αφαιρούνται  κατά τη διάρκεια της άλεσης για να παρασκευαστεί το λευκό αλεύρι.
 – Οι αδιάλυτες φυτικές ίνες του ψωμιού ολικής άλεσης (κυτταρίνη, πηκτίνη) ανήκουν στους σύνθετους υδατάνθρακες, δεν απορροφώνται από τον οργανισμό και βοηθούν στην καλή λειτουργία του εντέρου, προστατεύουν από τον καρκίνο του εντέρου, τις αιμορροΐδες, τη δυσκοιλιότητα, την παχυσαρκία, μπορούν να αναστείλουν ή να βελτιώσουν την εμφάνιση διαφόρων μεταβολικών νόσων και διαταραχών του γαστρεντερικού συστήματος, περιορίζουν τη χοληστερίνη και συνιστώνται στους διαβητικούς.
– Οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β είναι υπεύθυνες για την καλή λειτουργία του νευρικού συστήματος και είναι πολύ λιγότερες στο άσπρο ψωμί.

– Το ψωμί ολικής άλεσης περιέχει σημαντική ποσότητα σιδήρου και μεγαλύτερες ποσότητες βιταμινών Ε και ιχνοστοιχείων, όπως ο φώσφορος και το μαγνήσιο σε σχέση με το λευκό ψωμί.  

Για να παραχθεί το άσπρο ψωμί, το αλεύρι που αρχικά έχει υποκίτρινο χρώμα, υφίσταται επεξεργασία λεύκανσης με τη χρήση διαφόρων χημικών ενώσεων.
Αντίθετα τα προϊόντα ολικής άλεσης θεωρούνται τροφές μη επεξεργασμένες.

Το μαύρο ψωμί είναι το ίδιο με το ολικής άλεσης;
Μαύρο αναφέρεται απλά το ψωμί που έχει σκούρα απόχρωση. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι είναι ολικής άλεσης. Μπορεί να είναι απλώς άσπρο ψωμί με προσθήκη χρωστικών (συχνά χρωστική καραμέλα).
  
Ολικής άλεσης, σίκαλης, ή πολύσπορο;
Και τα τρία είναι πλούσια σε θρεπτικά συστατικά, φυτικές ίνες, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Η διαφορά τους είναι στα δημητριακά από τα οποία παρασκευάζονται. Το ψωμί σίκαλης δεν είναι προτιμότερο από το σταρένιο αν δεν είναι ολικής άλεσης. Το πολύσπορο λόγω τις περιεκτικότητας του σε ξηρούς καρπούς, έχει περισσότερες θερμίδες αλλά και διατροφική αξία, κυρίως σε πρωτεΐνες.

Σκληρό ή μαλακό αλεύρι;Συνήθως το αλεύρι που χρησιμοποιούμε για το ψωμί το παίρνουμε με το άλεσμα του σκληρού σιταριού, που περιέχει 18-22% πρωτεΐνη και είναι το καλύτερο για ψωμί. Το ημίσκληρο έχει 15-18% πρωτεΐνη και το μαλακό 10-15% πρωτεΐνη και χρησιμοποιούνται περισσότερο για γλυκά, κουλουράκια, ζυμαρικά, κλπ.

 
Βιολογικό ψωμί
Το βιολογικό ψωμί παράγεται σύμφωνα µε τα βιολογικά πρότυπα, και πιστοποιείται από νόµιµο φορέα ή αρχή πιστοποίησης. Είναι απαλλαγμένο από χημικές ουσίες, σταθεροποιητές, συντηρητικά και βελτιωτικά. Συνήθως χρησιμοποιείται για την παρασκευή του, σκληρό σιτάρι ολικής άλεσης βιολογικής καλλιέργειας µε τη βοήθεια βιολογικής μαγιάς που δεν περιέχει ΓΤΟ.

Πρέπει να τρώμε ψωμί χωρίς γλουτένη;

H Γλουτένη που υπάρχει στο σιτάρι, το κριθάρι, τη βρώμη και τη σίκαλη  προσδίδει επιθυμητές ιδιότητες στην ζύμη, όπως  στερεότητα, ελαστικότητα,  αντοχή και  χρώμα.

Κάποιοι άνθρωποι πάσχουν από κοιλιοκάκη ή η δυσανεξία στη γλουτένη, μια αυτοάνοση διαταραχή που έχει σαν αποτέλεσμα την καταστροφή του εσωτερικού τοιχώματος του λεπτού εντέρου.  

 Όλοι οι υπόλοιποι δεν πρέπει να αποφεύγουν τη γλουτένη που είναι πρωτεΐνη η οποία βοηθάει στην ανάπτυξη και συντήρηση του μυϊκού συστήματος.

Ψωμί με προζύμι ή με μαγιά;

Το προζύμι είναι στην ελληνική παράδοση η βάση του ψωμιού, και συμβολίζει τη ζωή αφού πρόκειται για κάτι «ζωντανό» που κάνει το ψωμί εύπεπτο και νόστιμο. Το ψωμί με προζύμι δεν απαιτεί υπερβολικό αλάτι ή ζάχαρη για να νοστιμίσει. Δυστυχώς η χρήση του έχει μειωθεί και τη θέση του έχει πάρει η μαγιά για λόγους οικονομίας χρόνου. 

Το ψωμί με μαγιά γίνεται εύκολα και γρήγορα, ενώ στη μεγάλη βιομηχανική παραγωγή χρησιμοποιούνται διάφορα βελτιωτικά, συντηρητικά και διογκωτικά μέσα που ανήκουν στα πρόσθετα τροφίμων.

Παχαίνει το ψωμί;
Η αύξηση του σωματικού βάρους οφείλεται στη πρόσληψη θερμίδων από το σύνολο των τροφίμων. Όταν το ψωμί καταναλώνεται σε μεγάλες ποσότητες συμβάλλει στην αύξηση του βάρους, ειδικά αν σ’ αυτό προστεθεί ζάχαρη, σουσάμι ή γάλα.  Οι “βούτες” στο λάδι αυξάνουν τις θερμίδες κατά πολύ (1 κουταλιά της σούπας λάδι έχει 100 θερμίδες, που αντιστοιχούν σε δύο φέτες ψωμί).
Το άσπρο ψωμί αυξάνει τον κίνδυνο παχυσαρκίας, εξαιτίας των επεξεργασμένων υδατανθράκων που περιέχει και της χαμηλής περιεκτικότητας του σε φυτικές ίνες.
Αντίθετα οι φυτικές ίνες του ψωμιού ολικής άλεσης καταλαμβάνουν όγκο στο στομάχι δημιουργώντας μας αίσθημα κορεσμού.
Μερικά ψωμιά και κυρίως τα είδη αρτοποιίας μπορεί να έχουν πολλές θερμίδες που οφείλονται στην προσθήκη ζάχαρης, γάλακτος, σουσαμιού κ.α.

Θρεπτικά συστατικά ανά 100 γ. ψωμιού.

  Ψωμί ή φρυγανιές;

Σε σχέση με τις φρυγανιές, το ψωμί έχει λιγότερες θερμίδες ανά 100 γραμμάρια βάρους, διότι περιέχει υγρασία και δεν περιέχει λιπαρά ή ζάχαρη τα οποία περιέχουν οι φρυγανιές. 

Το ψωμί λοιπόν είναι προτιμότερο καθώς μας “χορταίνει”, αποδίδοντας λιγότερες θερμίδες.  

Το ψωμί αυξάνει την πίεση;

Στην παρασκευή του ψωμιού προστίθεται αλάτι γι’ αυτό οι υπερτασικοί θα πρέπει να καταναλώνουν ψωμί με μέτρο ή ανάλατο. 

Τα προϊόντα ολικής άλεσης είναι προτιμότερα λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς τους σε διαιτητικές (φυτικές ίνες), οι οποίες συμβάλλουν στην ελάττωση της χοληστερόλης,  βελτιώνουν την λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων και μειώνουν την φλεγμονή στο κυκλοφορικό σύστημα.

Οι διαβητικοί μπορούν να τρώνε ψωμί;
Όλα τα τρόφιμα που περιέχουν υδατάνθρακες πρέπει να πρέπει να περιοριστούν αλλά όχι να αποκλειστούν από τους διαβητικούς. Ανάλογα με τον τύπο του διαβήτη, το διαιτολόγιο του διαβητικού μπορεί να σχεδιαστεί κατάλληλα, περιέχοντας τρόφιμα όλων των κατηγοριών.
Το ψωμί ολικής άλεσης είναι οπωσδήποτε προτιμότερο από το λευκό, καθώς οι φυτικές ίνες δεν επιτρέπουν την απότομη αύξηση των επιπέδων σακχάρου (γλυκόζης) και των επιπέδων ινσουλίνης στο αίμα.

Με ποια τρόφιμα πρέπει να τρώμε ψωμί;
Παρόλο που οι πρωτεΐνες φυτικής προέλευσης  έχουν χαμηλή βιολογική αξία,  με την κατάλληλη ποικιλία φυτικών τροφών  λαμβάνουμε πρωτεΐνη υψηλής ποιότητας.  
Η πρωτεΐνη από τα όσπρια μετατρέπεται σε υψηλής βιολογικής αξίας όταν τα συνοδεύσουμε με ψωμί.
Ο συνδυασμός ψωμί με τυρί, μας δίνει πρωτεΐνη με όλα τα αμινοξέα, ίσης αξίας με αυτή του κρέατος.
Το ψωμί συνδυάζεται με ωμές και βραστές σαλάτες, ελιές, τυρί, γιαούρτι, μέλι.
Tο ψωμί δεν συνδυάζεται με ξηρούς καρπούς, ξηρά και φρέσκα φρούτα εκτός από τα σταφύλια.
Με τα υπόλοιπα δημητριακά (πατάτες, ζυμαρικά, ρύζι) τρώμε ελάχιστο ή καθόλου ψωμί.

– Καλύτερο είναι το ψωμί της προηγούμενης ημέρας (μπαγιάτικο) και ιδιαίτερα για όσους έχουν προβλήματα με το στομάχι τους, για τους καρδιακούς κλπ. γιατί το φρέσκο ψωμί ζυμώνεται στο στομάχι και προκαλεί φούσκωμα.
– Φυλάμε το ψωμί μας σε βαμβακερή πετσέτα και ποτέ σε νάιλον.

Απλά αρτοσκευάσματα
Ως απλά αρτοσκευάσματα νοούνται προϊόντα που μπορούν να αντικαταστήσουν τον άρτο όπως ειδικά ψωμιά, φρυγανιές, αρτίδια, κουλούρια, παξιμάδια. Παρασκευάζονται με τρόπο ανάλογο με αυτόν της παρασκευής του άρτου, διαφέρουν όμως ως προς τη μακροσκο­πική υφή και τους οργανοληπτικούς χαρακτήρες του.
Συνήθως περιέχουν πέραν των συστατικών του άρτου και σησάμι, λίπη και έλαια, γάλα, αυγά, διάφορα γλυκαντικά, αρωματικές ουσίες. Τα αρτοσκευάσματα είναι ακριβότερα από τον άρτο.

Διάφορα αρτοσκευάσματα – είδη αρτοποιίας
Τα κουλουράκια και τα περισσότερα είδη αρτοποιίας (ψωμί για τοστ, κρουασάν, τσουρέκι, μπισκότα, κέικ, κράκερ, σφολιατοειδή, πίτες, πίτα για σουβλάκι κ.α.) που αγοράζουμε, είναι γεμάτα ζάχαρη, αλάτι και ακόρεστα λιπαρά και προέρχονται συνήθως από βιομηχανική κατεψυγμένη ζύμη.
Ειδικά τα τυποποιημένα που αγοράζουμε από τα μάρκετ περιέχουν επιπλέον συντηρητικά, χρωστικές, ενισχυτικά γεύσης, τροποποιημένα άμυλα, γλυκαντικά, διογκωτικά, βελτιωτικά. Όλα αυτά δημιουργούν προϊόντα μακράς διάρκειας, με δελεαστική εμφάνιση και γεύση, φορτωμένα όμως με θερμίδες και χημικά πρόσθετα Ε. 
Είναι σημαντικό να ελέγχουμε στην ετικέτα για το είδος του αλεύρου την ποσότητα ζάχαρης, γάλακτος, βουτύρου ή λαδιού, τεχνητά αρώματα, χρώματα, συντηρητικά, υδρογονωμένα ή μερικώς υδρογονωμένα έλαια που μπορεί να περιέχουν.

Ψωμί ή δημητριακά πρωινού;  
Τρώγοντας ένα μπολ με δημητριακά πρωινού μπορεί να είναι εξίσου ανθυγιεινό με το να τρώει κάποιος πέντε μπισκότα με σοκολάτα, καθώς πολλά από αυτά περιέχουν ζάχαρη, κορεσμένα λιπαρά και μικρή περιεκτικότητα σε διαιτητικές (φυτικές) ίνες.
Τα δημητριακά τα οποία φαίνεται να αποτελούν την καλύτερη επιλογή είναι εκείνα τα οποία είναι ολικής άλεσης και παράλληλα δεν περιέχουν μεγάλη ποσότητα ζάχαρης, σοκολάτας κλπ., όπως είναι οι νιφάδες από σιτάρι ολικής άλεσης ή το μούσλι.

Προψημένο ψωμί
Ψωμί χωρίς ταυτότητα καταναλώνουν χιλιάδες Έλληνες καθημερινά, και μάλιστα οι περισσότεροι, όχι μόνο δεν γνωρίζουν τις συνθήκες παραγωγής, αλλά νομίζουν ότι τρώνε «φρέσκο». Κατεψυγμένη ζύμη, προψημένο ψωμί, κατεψυγμένα ψωμάκια, βελτιωτικά και πρόσθετα, με περισσότερη μαγιά για να διατηρείται περισσότερες μέρες, τα περισσότερα εισαγόμενα ακόμα κι από την Κίνα, πωλούνται σαν φρέσκα στις περισσότερες αλυσίδες σούπερ μάρκετ και στις μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες της χώρας.

Με βάση τα παραπάνω οι επιλογές μας πρέπει να είναι:

- Παρασκευή ψωμιού και αρτοσκευασμάτων στο σπίτι με αλεύρι ολικής άλεσης και άλλα αγνά υλικά της επιλογής μας (βιολογικά αν μπορούμε).

- Ο φούρνος της γειτονιάς που εμπιστευόμαστε.

Η αγορά ψωμιού και κυρίως τυποποιημένων αρτοσκευασμάτων από τα σούπερ μάρκετ πρέπει να αποφεύγεται.

Η κατανάλωση όλων των τροφών και ιδιαίτερα των δημητριακών πρέπει να γίνεται όσο είναι δυνατόν πλησιέστερα στην πλήρη φυσική τους κατάσταση, δηλαδή όταν δεν έχουν υποστεί τη διαδικασία της επεξεργασίας, του ραφιναρίσματος ή της νόθευσης, που θα τους αφαιρέσει ιδιαίτερα φυσικά χαρακτηριστικά και θρεπτικές ουσίες.

Δείτε το βίντεο της Ένωσης Καταναλωτών Βόλου:                                                                                                                                       

ΤΙ ΜΑΣ ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ ΤΟ ΓΑΛΑ;                                                                                                               Το γάλα αποτελεί άριστη πηγή ασβεστίου, πρωτεϊνών, υδατανθράκων, λιπιδίων, βιταμινών Α,  C,   B2, Β6, Β12 κ.α και πολύτιμα μέταλλα και ιχνοστοιχεία. Το γάλα είναι απαραίτητο στα παιδιά, για τη σωστή ανάπτυξη  των οστών, των δοντιών και των ιστών του σώματος. Στους μεγάλους επιπλέον μειώνει την πίεση, την παχυσαρκία, το διαβήτη και βοηθά στην ενυδάτωση

ΠΟΙΟ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΡΕΣΚΟ ΓΑΛΑ;

Σύμφωνα με την υπάρχουσα νομοθεσία «φρέσκο γάλα» είναι μόνο το γάλα που έχει υποστεί παστερίωση. Κανένα άλλο γάλα δεν μπορεί να ονομάζεται φρέσκο.

Το φρέσκο παστεριωμένο γάλα πρέπει να έχει  επεξεργαστεί σε  71,7 °C για 15 δευτερόλεπτα. Έχει διάρκεια ζωής τρεις έως πέντε ημέρες ( στο ψυγείο).

Ομογενοποιημένo είναι το γάλα που έχει υποστεί επεξεργασία ώστε το λίπος του να διαχέεται σε όλη τη μάζα του και άρα να είναι περισσότερο εύπεπτο

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΓΑΛΑ ΥΨΗΛΗΣ ΠΑΣΤΕΡΙΩΣΗΣ;                                                               
Γάλα Υψηλής Παστερίωσης είναι αυτό που έχει υποστεί θερμική επεξεργασία στους +110οC έως +127οC.  Στη συσκευασία αναγράφονται οι λέξεις «Γάλα» και «Υψηλής Παστερίωσης». Απαγορεύεται  η αναγραφή των λέξεων «φρέσκο» και «παστεριωμένο».  Διατηρείται στο ψυγείο για 20-30 ημέρες.

ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΓΑΛΑ ΜΑΚΡΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ ; (UHT, Αποστειρωμένο γάλα)                             
Τη μέθοδο της αποστείρωσης και της υψηλής θερμικής επεξεργασίας (γύρω στους 135°C ), υφίστανται τα γάλατα που προορίζονται να καταναλωθούν έπειτα από μήνες ή και χρόνο.

ΣΥΜΠΥΚΝΩΜΕΝΟ ΓΑΛΑ    (ΕΒΑΠΟΡΕ Ή ΣΑΚΧΑΡΟΥΧΟ)                                
Συμπυκνωμένο σακχαρούχο γάλα που δεν είναι αποστειρωμένο και  συμπυκνωμένο μη σακχαρούχο γάλα που είναι αποστειρωμένο. Θερμική επεξεργασία γύρω στους 145°C           Η συμπύκνωση   αποβλέπει στην απομάκρυνση   του νερού για περιορισμό των εξόδων συσκευασίας, αποθήκευσης και μεταφοράς. Διάρκεια 1 έως 1,5 έτος

ΠΟΙΟ ΓΑΛΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΠΙΝΩ;

Το γάλα που έχει επεξεργαστεί τη χαμηλότερη θερμική επεξεργασία.

Το φρέσκο παστεριωμένο γάλα. 

Όσο πιο υψηλή είναι η θερμική επεξεργασία, τόσο μεγαλύτερο χρονικό διάστημα  διατηρείται αλλά και τόσο μεγαλύτερο μέρος της θρεπτικής αξίας χάνεται. Καταστρέφονται ευαίσθητες βιταμίνες και ιχνοστοιχεία που περιέχονται σ’ αυτό όπως Β6, Β12, C φολικό οξύ, τυροσίνη  Το γάλα υψηλής παστερίωσης από τους Επιστήμονες Τροφίμων θεωρείται  γάλα που υστερεί σε θρεπτικά συστατικά!

ΤΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΧΩ ΣΤΟ ΣΟΥΠΕΡ ΜΑΡΚΕΤ;   

Το γάλα Υψηλής Παστερίωσης και το Φρέσκο Γάλα τοποθετούνται δίπλα – δίπλα με αποτέλεσμα την παραπλάνηση των καταναλωτών που θεωρούν ότι είναι ίδια τα προϊόντα.  Οι λιανοπωλητές είναι υποχρεωμένοι κάθε επί μέρους κατηγορία να την τοποθετούν  σε ξεχωριστό ράφι.

ΤΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΧΩ ΣΤΗ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑ;

Η αρχική απόφαση που όριζε ότι στις συσκευασίες  θα πρέπει να αναγράφεται η χώρα προέλευσης (π.χ. ολλανδικό) δυστυχώς ανακλήθηκε.

Στις συσκευασίες αναγράφεται «από γάλα Ελληνικό» για γάλα ελληνικής προέλευσης 

Όταν χρησιμοποιείται ως πρώτη ύλη γάλα εισαγόμενο από Βουλγαρία, Ολλανδία κλπ.  αναγράφεται «από γάλα προέλευσης ΕΕ»

ΠΟΙΑ ΓΑΛΑΤΑ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ;

Η Ελλάδα έχει σημαντική παραγωγή σε τρία είδη γάλακτος: αγελαδινό, πρόβειο και κατσικίσιο.

Η Ελληνική παραγωγή όμως δεν καλύπτει τις ανάγκες ούτε για το «φρέσκο γάλα»

Επομένως με εξαίρεση το «φρέσκο παστεριωμένο γάλα» οι υπόλοιπες κατηγορίες δεν περιέχουν Ελληνικό γάλα!!!

ΜΕΧΡΙ ΠΟΙΑ ΗΛΙΚΙΑ ΠΙΝΟΥΜΕ ΓΑΛΑ ΚΑΙ ΠΟΣΟ;

Κάθε παιδί πρέπει να καταναλώνει τουλάχιστον μισό λίτρο γάλα την ημέρα μέχρι την ενηλικίωσή του και να συνεχίζει να πίνει αρκετό σε όλη του τη ζωή

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΠΙΝΟΥΝ ΓΑΛΑ «ΕΛΑΦΡΥ» ;                                                
Μετά τα τέσσερα χρόνια του, το παιδί καλό είναι να αρχίζει να πίνει το γάλα του μερικώς αποβουτυρωμένο, ώστε να συνηθίζει από αυτή την ηλικία σε μια προληπτική «αντιχοληστερινική διατροφή»

ΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΓΑΛΑ                                                                      
Βιολογικό είναι το γάλα που προέρχεται από ζώα που έχουν τραφεί με ζωοτροφές βιολογικής καλλιέργειας τουλάχιστον για ένα εξάμηνο

ΚΑΤΣΙΚΙΣΙΟ ΓΑΛΑ

Το κατσικίσιο γάλα είναι πιο πλούσιο σε ασβέστιο, μαγνήσιο, φώσφορο και μαγγάνιο, βιταμίνες και ιχνοστοιχεία. Χωνεύεται εύκολα,  συμβάλει στην θεραπεία του γαστρικού έλκους και στην πρόληψη του καρκίνου.

ΤΙ ΝΑ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ                                                                                               
Η συσκευασία του γάλακτος πρέπει να είναι άθικτη.

Το γάλα υψηλής παστερίωσης διατηρείται 30 ημέρες κλειστό και τέσσερις ημέρες μετά το άνοιγμα, πάντα μέσα στο ψυγείο.

Στο γάλα εβαπορέ πρέπει να αφαιρείται πάντα η σκόνη από το κουτί, γιατί μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση από μικροοργανισμούς.

Βράζετε πάντα το νωπό γάλα, όταν αυτό προέρχεται κατευθείαν από την αγελάδα ή την κατσίκα, σε θερμοκρασία περίπου 101 βαθμών (τουλάχιστον για πέντε λεπτά, από τη στιγμή που θα αρχίσει να φουσκώνει).

ΟΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ ΑΠΑΙΤΟΥΜΕ:

Να μην αυξηθούν οι ημέρες διατήρησης του φρέσκου γάλακτος από 5 ημέρες σε 10 διότι πιστεύουμε ότι αυτό θα οδηγήσει σε μείωση της ποιότητας του γάλακτος είτε με εισαγωγές φρέσκου γάλακτος από το εξωτερικό είτε με υψηλότερη θερμική επεξεργασία.

Εντατικότεροι έλεγχοι σε όλα τα στάδια του κύκλου από την παραγωγή του ως τον καταναλωτή ώστε να σταματήσει άμεσα η νόθευση του ντόπιου γάλατος με εισαγόμενα γάλατα και λίπη                          

Αποκλεισμός μεταλλαγμένων ζωοτροφών χωρίς σήμανση και ιχνηλασιμότητα 

Έλεγχος της χρήσης αντιβιοτικών και χημικών ορμονών

Ενίσχυση της βιολογικής κτηνοτροφίας και της  εκτροφής ελευθέρας βοσκής.

Λογικές τιμές για τους καταναλωτές και τους παραγωγούς

Μέση ετήσια κατανάλωση κρέατος ανά άτομο στην Ελλάδα

Συνολική  80 κιλά ανά άτομο το χρόνο   
– Μοσχαρίσιο κρέας 18 κιλά ανά άτομο (23%)
– Χοιρινό κρέας 25 κιλά ανά άτομο (31%)
– Αιγοπρόβειο 14 κιλά ανά άτομο (17%)
– Πουλερικά 15 κιλά ανά άτομο (19%)
– Αλλαντικά: 8 κιλά ανά άτομο ετησίως (10%)
Οι Έλληνες καταναλώνουν τουλάχιστον τρεις φορές την εβδομάδα κρέας αντί για μία ανά δύο εβδομάδες και 125 γραμμάρια κρέας την ημέρα μέση κατανάλωση αντί για 25 γραμμάρια που θα έπρεπε να καταναλώνουν οι ενήλικες. Οι πρωτεΐνες από όλα τα τρόφιμα που απαιτούνται στη διάρκεια της ημέρας είναι το βάρος του ατόμου Χ0,8 γραμμάρια (π.χ. 70 κιλά Χ 0,8=56 γραμμάρια).
Η κατανάλωση σε άτομα ηλικίας έως 30 ετών παρουσιάζει αυξητικές τάσεις, και στηρίζεται στο πρόχειρο φαγητό που προέρχεται από fast-foods. Αντίθετα, η  κατανάλωση κρέατος από μεγαλύτερες ηλικίες παρουσιάζει μείωση, και στηρίζεται στην οικιακή διατροφή.

Τα χρόνια της κρίσης φαίνεται να μην υπάρχει σημαντική μείωση στην κατανάλωση, αλλά στροφή σε φτηνότερα κρέατα, που όμως υστερούν σε ποιότητα όπως είναι τα επεξεργασμένα και τα κατεψυγμένα έτοιμα γεύματα.

Αυτάρκεια –  παραπλάνηση σχετικά με το ντόπιο

Συνολικά στο κρέας η αυτάρκεια ανέρχεται στο 56% περίπου. Συγκεκριμένα στο αιγοπρόβειο κρέας η αυτάρκεια είναι 93%, στα πουλερικά 80%, στο χοιρινό 28% και στο μοσχαρίσιο κρέας το 26%.
Είναι φανερό ότι στο χοιρινό και μοσχαρίσιο κρέας το 72% είναι εισαγόμενα. Στα επεξεργασμένα κρέατα (λουκάνικα, σαλάμια, κατεψυγμένα), στα έτοιμα γεύματα (ταβέρνες, σουβλατζίδικα, πιτσαρίες), στα τεμαχισμένα κρέατα των μάρκετ κλπ ο καταναλωτής δεν μπορεί να ελέγξει  την εντοπιότητα και την ποιότητα.

Μόνο στο κρεοπώλη με τεμαχισμό επί τόπου σφραγισμένων κρεάτων μπορεί να είναι σίγουρος (μπλε σφραγίδα που γράφει ΕΛΛΑΣ) για τα Ελληνικά κρέατα.
Έκθεση προβλέπει ότι η παραγωγή πρόκειται να μειωθεί και αυτό, όπως υποστηρίζει, θα οφείλεται στην οικονομική κρίση, τη δυσκολία δανεισμού, τα υψηλά επιτόκια και την υψηλή τιμή των ζωοτροφών (ιδίως του αραβοσίτου).    

Υποχρεωτικές ενδείξεις στα συσκευασμένα κρέατα

• όνομα του κομματιού • βάρος • τιμή ανά κιλό • αξία  • ημερομηνία συσκευασία  • ημερομηνία λήξης κατανάλωσης • αριθμός παρτίδας   • τόπος σφαγής και αριθμός πιστοποίησης του σφαγείου  • τόπος τεμαχισμού και αριθμό πιστοποίησης του εργοστασίου τυποποίησης – τόπος γέννησης και εκτροφής των ζώων από τα οποία προέρχεται το κρέας

Μεταλλαγμένες ζωοτροφές
Τα μεταλλαγμένα εισβάλλουν στην Ελλάδα κυρίως μέσα από τις εισαγωγές ζωοτροφών. Μόνο το 2011, η χώρα μας εισήγαγε 400.000 τόνους μεταλλαγμένης σόγιας που προορίζονταν για ζωοτροφή στα ζώα που παράγουν βασικά προϊόντα της διατροφής μας, όπως το γάλα, τα αυγά και το κρέας!
Πρέπει να θεσμοθετηθεί υποχρεωτική σήμανση στα κρέατα και τα γαλακτοκομικά ότι τα ζώα δεν εκτράφηκαν με γενετικά τροποποιημένες (μεταλλαγμένες) ζωοτροφές.
Η χώρα μας να επενδύσει στη καλλιέργεια ντόπιων ποικιλιών για ζωοτροφές όπως το κουκί, το ρεβίθι, το λούπινο, το μπιζέλι. Τα ψυχανθή αυτά φυτά δεν χρειάζονται λίπασμα και πότισμα και εμπλουτίζουν τα εδάφη.

Εντατική κτηνοτροφία
– Η ευζωία των παραγωγικών ζώων (συνθήκες εκτροφής όσο το δυνατόν πλησιέστερα στις φυσικές), θεωρείται από το 90% των καταναλωτών ιδιαίτερα σημαντική για την ασφάλεια και την ποιότητα των παραγόμενων προϊόντων με βάσει τα αποτελέσματα έρευνας στη χώρα μας.

– Στην ίδια έρευνα η πλειοψηφία των ερωτηθέντων θεωρεί ότι τα κρέατα της εντατικής κτηνοτροφίας επιβαρύνονται:
α) από τη χορήγηση αντιβιοτικών ώστε να αποφεύγονται αρρώστιες που λόγω των συνθηκών διαβίωσης σε περιορισμένο χώρο, είναι πολύ συχνές
β) αυξητικών παραγόντων και συνθετικών ορμονών στα σιτηρέσια των ζώων για γρήγορη πάχυνση στο 1/3 του χρόνου των αντίστοιχων ελευθέρας βοσκής. 

– Το 65% των καταναλωτών   θεωρεί ότι το ‘βιολογικό κρέας’ υπερτερεί από το ‘συμβατικό’ και αποτελεί ένα εναλλακτικό, ασφαλή και ποιοτικό τρόπο παραγωγής τροφίμων

Έλεγχοι
Οι έλεγχοι των διοξινών στα ζωικά τρόφιμα και τις ζωοτροφές γίνονται αραιά και που και όχι οργανωμένα με βάση ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα. Οι διοξίνες είναι μια οικογένεια χημικών ουσιών εξαιρετικά ύποπτη για καρκινογενέσεις. Παράγονται από τη βιομηχανική παραγωγή χλωριωμένων παραγώγων καθώς και από την καύση ουσιών που περιέχουν χλώριο. Οι διοξίνες είναι λιποδιαλυτές και συγκεντρώνονται μέσω της τροφικής αλυσίδας στο λιπώδη ιστό των ζώων και των ανθρώπων.
Οι έλεγχοι για κατάλοιπα φαρμάκων (π.χ. αντιβιοτικών) και αυξητικών παραγόντων (π.χ. ορμονών) είναι ανεπαρκείς και πραγματοποιούνται κυρίως στα ντόπια κρέατα. Όσο για τα εισαγόμενα η εμπειρία με τα κρέατα αλόγου και τα μεγάλα διατροφικά σκάνδαλα δείχνει ότι και στην Ευρώπη οι έλεγχοι δεν είναι επαρκείς.
Αν όλα αυτά συνδυασθούν με το μεγάλο κομφούζιο αρμοδιοτήτων, την ουσιαστική έλλειψη προσωπικού και την ελλιπή υποδομή των εργαστηρίων, τότε μπορεί να βγει το συμπέρασμα πως δεν μπορεί κανείς ουσιαστικά να εγγυηθεί για την υγιεινή, την ποιότητα και την προέλευση των κρεάτων που διακινούνται στη χώρα.

Επιπτώσεις στην υγεία
Η υπερκατανάλωση κρέατος – ειδικά του επεξεργασμένου – εκτός από τη παχυσαρκία σχετίζεται άμεσα με την εμφάνιση των καρδιοαγγειακών συμβάντων και καρκίνων του παχέος εντέρου, του νεφρού, του προστάτη κλπ.
Τα τελευταία χρόνια η στροφή από τη Μεσογειακή στην δυτικού τύπου διατροφή είχε ως αποτέλεσμα η χώρα μας από την 1η θέση που κατείχε διεθνώς προ 40 ετών στο προσδόκιμο ζωής, να πέσει στην 8η θέση
Το κόκκινο κρέας είναι πλούσιο σε κορεσμένο λίπος, το όποιο  είναι ουσιαστικός εχθρός της καρδιάς, αυξάνοντας τα επίπεδα της κακής χοληστερόλης.
Έρευνες συσχετίζουν την κατανάλωση κόκκινου κρέατος με διάφορες μορφές καρκίνου. Οι ορμόνες, τα αντιβιοτικά, το κορεσμένο λίπος, οι διοξίνες, η επεξεργασία του κρέατος σε υψηλές θερμοκρασίες, σχετίζονται με την δημιουργία καρκινογόνων ουσιών.
Η παρουσία του λίπους στο κρέας αυξάνει κατά πολύ τη θερμιδική του αξία, καθιστώντας κύριο υπεύθυνο για τη παχυσαρκία.    

Έτοιμα φαγητά – επεξεργασμένα κρέατα
Τις περισσότερες φορές η μπριζόλα ή το κοτόπουλο σερβίρονται με πολύ αλάτι, μουστάρδα, κέτσαπ ή μαγιονέζα.  Επειδή έχουν τόσο ισχυρή γεύση ‘καπελώνουν’ τη γεύση του κρέατος και έτσι δεν νιώθεις τη γεύση του.
Το φαινόμενο αυτό είναι ιδιαίτερα έντονο στα fast-food, τις πιτσαρίες και στα σουβλατζίδικα, όπου για να καλυφθεί το κακής ποιότητας κρέας, όπου υπάρχει, το υπερφορτώνουν με αλάτι και διάφορες σάλτσες και τυριά.
Τα έτοιμα γεύματα γενικά μπορεί να επιβαρύνονται ακόμα περισσότερο από τον τρόπο παρασκευής τους (τρανς λιπαρά). 
Το επεξεργασμένο κρέας, όπως τα μπιφτέκια, τα λουκάνικα και τα σαλάμια, είναι επιβλαβή κυρίως λόγω του ζωικού κορεσμένου λίπους που «κρύβουν», των συντηρητικών, του αλατιού αλλά και των νιτρωδών ενώσεων που περιέχουν.

Η μείωση κατανάλωσης κρέατος στερεί τον οργανισμό από πρωτεΐνες;
Το κόκκινο κρέας περιέχει ίση ποσότητα πρωτεϊνών με το στήθος κοτόπουλου ή τα ψάρια. Μπορούμε να καλύψουμε τις ανάγκες του οργανισμού μας σε πρωτεΐνες καταναλώνοντας όσπρια, ξηρούς καρπούς και προϊόντα ολικής άλεσης (δημητριακά, αμυλώδη κ.λπ.) στις ενδεδειγμένες ποσότητες και συνδυασμούς. Οι πρωτεΐνες των φυτικών πηγών δεν περιέχουν όλα τ’ απαραίτητα αμινοξέα και πρέπει να τις καταναλώνουμε σε συνδυασμό με μία άλλη (καρύδια και ρύζι, λαχανικά και σιτάρι, όσπρια και ρύζι κ.α.). 
Χορτοφαγία
Η αυστηρή χορτοφαγία μπορεί επίσης να οδηγήσει σε ανεπαρκή πρόσληψη ορισμένων θρεπτικών συστατικών όπως βιταμίνης Β12, σιδήρου, βιταμίνης D, ψευδαργύρου και ιωδίου που πρέπει να αναπληρωθούν με διατροφικά συμπληρώματα και έξυπνους διατροφικούς χειρισμούς.
Η χορτοφαγία δεν συνιστάται στις εγκύους, στα παιδιά και στους εφήβους επειδή βρίσκονται στην περίοδο της ανάπτυξης, καθώς και σε όσους πάσχουν από νοσήματα που συνοδεύονται από ειδικές διατροφικές ανάγκες.

Τι να προσέχουμε:

– Ιδιαίτερη βαρύτητα πρέπει να δίνεται στο στάδιο της προετοιμασίας του μαγειρέματος των κρεάτων, καθώς όλα τα προϊόντα διατροφής πρέπει να αντιμετωπίζονται ως δυνάμει πηγές επικίνδυνων βακτηρίων και μικροοργανισμών. Τα κρέατα πρέπει να μαγειρεύονται ή να ψήνονται καλά, ενώ οι επιφάνειες που ακουμπήσαμε τα νωπά κρέατα να καθαρίζονται πολύ καλά.
– Για να αποφύγουμε το σχηματισμό επικίνδυνων αρωματικών πολυκυκλικών υδρογονανθράκων κατά το ψήσιμο του κρέατος στη σχάρα ρίχνουμε στα κάρβουνα λεμόνι και τα ψήνουμε αργά σε σχετική απόσταση.

Κατά σειρά πρέπει να προτιμούμε:
– λευκά κρέατα (κοτόπουλο, κουνέλι, γαλοπούλα) χωρίς λίπος 1 φορά την εβδομάδα
– κόκκινο κρέας (μοσχάρι, χοιρινό, αιγοπρόβειο) χωρίς λίπος 1 φορά στις 2 εβδομάδες,
Λιπαρά ψάρια 2 φορές την εβδομάδα, όσπρια 1 φορά την εβδομάδα, λαδερά 1 φορά την εβδομάδα, φρούτα και λαχανικά κάθε μέρα.

Να αποφεύγουμε τα επεξεργασμένα κρέατα λουκάνικα, σαλάμι, μπέικον, ζαμπόν ή άλλα αλλαντικά και ακόμη περισσότερο τα έτοιμα φαγητά.
 

Φρούτα – Λαχανικά
·         Φρέσκα φρούτα-λαχανικά, ανάλογα με την εποχή (π.χ. μήλο, αχλάδι, πορτοκάλι, μανταρίνια, μπανάνα, βερίκοκα, ροδάκινο κ.λπ.), καλά πλυμένα και συσκευασμένα, σε ατομική μερίδα
·         Αποξηραμένα φρούτα (π.χ. βερίκοκα, δαμάσκηνα, σύκα, σταφίδες, μπανάνες κ.λπ.), χωρίς προσθήκη ζάχαρης, συσκευασμένα, σεατομική μερίδα, έως 50gr

·         Φυσικός χυμός φρούτων, ή και λαχανικών, που παρασκευάζεται, εντός των κυλικείων – καντινών. Δεν επιτρέπεται η προσθήκη σακχάρων, ή άλλων γλυκαντικών ουσιών. Συστήνεται να είναι δυνατή η κατανάλωσή του, άμεσα, μετά την παρασκευή του, σε ποτήρια μιας χρήσης ανακυκλώσιμου υλικού

·         Φρουτοσαλάτα, που παρασκευάζεται, εντός των κυλικείων – καντινών, από φρέσκα, καλά πλυμένα φρούτα εποχής. Δεν επιτρέπεται η προσθήκη σακχάρων, ή άλλων γλυκαντικών ουσιών

·         Σαλάτα από φρέσκα, καλά πλυμένα λαχανικά, που παρασκευάζεται, εντός των κυλικείων – καντινών, χωρίς προσθήκη αλατιού. Επιτρέπεται μόνο η προσθήκη ελαιολάδου, ξυδιού, ή λεμονιού

·         Συσκευασμένοι φυσικοί χυμοί φρούτων και ομοειδών προϊόντων, χωρίς συντηρητικά και χωρίς προσθήκη ζάχαρης, σε ατομική συσκευασία, έως και 330ml.

Γαλακτοκομικά

·       Γάλα τυποποιημένο, παστεριωμένο, σε ατομική συσκευασία, έως 500ml, πλήρες και ημιαποβουτυρωμένο (1,5%-1,8% λιπαρά)

·       Σοκολατούχο γάλα, με χαμηλά λιπαρά (max.1,8%), σε συσκευασία έως 250ml

·       Γιαούρτι τυποποιημένο (έως 5% λιπαρά), χωρίς πρόσθετα σάκχαρα, σε ατομική μερίδα, έως 200gr

·       Ροφήματα, από συνδυασμούς φρέσκου γάλακτος και φρέσκων φρούτων, που θα παρασκευάζονται, στο κυλικείο. Δεν επιτρέπεται η προσθήκη ζάχαρης. Απαγορεύεται η διάθεση άλλων τυποποιημένων αναλόγων ροφημάτων καθώς και η χρήση έτοιμης σκόνης, για την παρασκευή τους

·       Τυριά, πολύ σκληρά, σκληρά, ημίσκληρα, μαλακά τυριά. Συστήνονται τυριά παραδοσιακά και ελληνικά Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης. Εξαιρούνται τα ανακατεργασμένα τυριά, ή τηγμένα τυριά και ανακατεργασμένα τυριά, με αλειφώδη υφή.

Απλά αρτοπαρασκευάσματα ή αρτοσκευάσματα

·       Κουλούρι σησαμένιο ολικής άλεσης, πλούσιο, σε φυτικές ίνες, ή λευκό

·       Κριτσίνια ολικής άλεσης, πλούσια, σε φυτικές ίνες, ή λευκά, σε ατομική συσκευασία, έως 50gr

·       Φρυγανιές ολικής άλεσης, πλούσιες σε φυτικές ίνες, ή λευκές, σε ατομική συσκευασία, έως 50gr

·       Κράκερς ολικής άλεσης, πλούσια, σε φυτικές ίνες, ή λευκά, σε ατομική συσκευασία, έως 50gr.

Τα παραπάνω απλά αρτοπαρασκευάσματα πρέπει να πληρούν τις ακόλουθες προδιαγραφές:

·       Κορεσμένα λιπαρά, έως 3%

·       Τράνς λιπαρά, έως 0,1 %

·       Νάτριο, έως 0,5%.

Διάφορα αρτοσκευάσματα

·         Μουστοκούλουρα, σε ατομική μερίδα, έως 60gr

·         Μπισκότα απλά, χωρίς γέμιση, σε ατομική συσκευασία (έως 60γρ) με τις παρακάτω προδιαγραφές:

o    Η περιεκτικότητά τους σε trans λιπαρά να μην υπερβαίνει το 2% των ολικών λιπιδίων

o    Ανά 100γρ προϊόντος: α) η ζάχαρη να μην υπερβαίνει τα 10γρ, β) τα ολικά λιπαρά να μην υπερβαίνουν τα 10γρ, γ) τα κορεσμένα λιπαρά να μην υπερβαίνουν τα 5γρ και δ) το νάτριο να μην υπερβαίνει τα 0,5γρ.

·         Σταφιδόψωμο, σε ατομική μερίδα, έως 60gr

·         Μπάρα δημητριακών ολικής άλεσης, σε ατομική μερίδα έως 40γρ, η οποία να πληρεί τις ακόλουθες προδιαγραφές:

o      Κορεσμένα λιπαρά, έως 3%

o      Τράνς λιπαρά, έως 0,1%

o      Νάτριο, έως 0,5%.

·         Τυρόπιτα-πίτα λαχανικών, σε ατομικές μερίδες των 120gr. και με συγκεκριμένες προδιαγραφές:

o      Η λιπαρή ύλη για τη ζύμη – φύλλο πρέπει να είναι αποκλειστικά ελαιόλαδο, μαλακή μαργαρίνη ή φυτικά έλαια, όπου το τελικό προϊόν δεν πρέπει να ξεπερνάει το 30% σε συνολικά λιπαρά και το 0,1% σε trans λιπαρά.

o      Το τυρί, που θα χρησιμοποιείται, στις τυρόπιτες, θα πρέπει να αποτελεί, τουλάχιστον, το 40% του συνολικού βάρους. Συστήνονται τυριά παραδοσιακά και ελληνικά Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης. Απαγορεύεται η χρήση τετηγμένων τυριών.

·         Πίτσα, με τις παρακάτω προδιαγραφές:

o    Για τη βάση, τα επιτρεπόμενα υλικά είναι αλεύρι, αβγό, γιαούρτι, αλάτι και μυρωδικά βότανα. Απαγορεύεται η χρήση ενισχυτικών γεύσης, όπως το γλουταμινικό μονονάτριο.

o    Για τη γέμιση, τα επιτρεπόμενα προϊόντα είναι τυρί, τομάτα, πιπεριές, μανιτάρια, κρεμμύδι, καλαμπόκι. Δεν επιτρέπεται η χρήση σάλτσας και αλλαντικών.

Σάντουιτς

Τα σάντουιτς/τοστ μπορούν να παρασκευάζονται, με συνδυασμούς των τροφίμων των επόμενων παραγράφων. Μπορούν να είναι τυποποιημένα, ή να παρασκευάζονται, στο χώρο του κυλικείου-καντίνας αυθημερόν.

·         Επιτρέπεται η χρήση όλων των ειδών ψωμιού, ολικής άλεσης, πλούσιο, σε φυτικές ίνες, ή λευκό, όπως ψωμάκι ατομικό, ψωμί για τοστ, μπαγκέτα, ελληνική πίτα, αραβική πίτα, σησαμένιο κουλούρι. Συστήνεται το ψωμί ολικής άλεσης. Δεν επιτρέπεται το μπριος, το κρουασάν, ή το πιροσκί. Η ελληνική πίτα δεν πρέπει να περιέχει γλυκουρονικό νάτριο.

·         Δεν επιτρέπεται η χρήση άλλων αλλαντικών, εκτός από βραστή γαλοπούλα, με τις παρακάτω προδιαγραφές:

o    Κορεσμένα λιπαρά, έως 1 %

o    Νάτριο, έως 1 %.

·         Επιτρέπεται η χρήση τυριών (όπως αναφέρονται, παραπάνω στην παράγραφο «Γαλακτοκομικά».

·         Λαχανικά όλων των ειδών μπορούν να χρησιμοποιηθούν.

·         Ελιές, χωρίς το κουκούτσι και πάστα ελιάς μπορούν να χρησιμοποιηθούν.

·         Αβγό καλά βρασμένο μπορεί να χρησιμοποιηθεί.

·         Από λιπαρές ύλες, επιτρέπεται μόνο η προσθήκη ελαιολάδου.

·         Επιτρέπεται η παρασκευή γλυκών σάντουιτς, με συνδυασμό των προαναφερομένων ψωμιών και με γέμιση 1 κουταλιά της σούπας μέλι, ή μέλι-ταχίνι.

Γλυκίσματα

·         Κρέμα και ρυζόγαλο, σε ατομικές μερίδες των 150gr (με περιεκτικότητα σε λίπος γάλακτος έως 4%)

·         Χαλβάς, σε ατομική μερίδα, έως 50gr

·         Παστέλι, σε ατομική μερίδα έως 50gr

·         Μέλι, σε ατομική μερίδα

·         Σοκολάτα υγείας και γάλακτος, σε ατομική μερίδα, έως 30gr

·         Δεν επιτρέπεται η διάθεση τσιχλών και καραμελών.

Ξηροί καρποί

·         Στα κυλικεία των σχολείων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης επιτρέπονται οι ξηροί καρποί όλων των ειδών, χωρίς προσθήκη αλατιού, ή ζάχαρης, σε ατομική συσκευασία, έως 50gr. Δεν επιτρέπονται οι τηγανισμένοι ξηροί καρποί.

Υγρά τρόφιμα

·         Εμφιαλωμένο νερό

·         Μόνο στα κυλικεία των σχολείων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, τα παρακάτω αφεψήματα: χαμομήλι, φασκόμηλο, τσάι του βουνού, χωρίς προσθήκη ζάχαρης, ή σύνθετων γλυκαντικών

·         Καφές, μόνο για το προσωπικό

·         Δεν επιτρέπεται η διάθεση αναψυκτικών.

·         Το νερό διατίθεται μόνο σε πλαστικές φιάλες και οι χυμοί μόνο σε πλαστικές και χάρτινες συσκευασίες.

Επιτρέπεται η διάθεση και «βιολογικών προϊόντων», όπως αυτά ορίζονται στους Κανονισμούς 834/2007 και 889/2008 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, με την προϋπόθεση ότι αυτά εμπίπτουν, στον ανωτέρω κατάλογο.

Δεν επιτρέπεται η διάθεση λειτουργικών τροφίμων, ή συμπληρωμάτων διατροφής και προϊόντων, που περιέχουν γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς.

Δεν επιτρέπεται η διάθεση άλλων προϊόντων, που δεν περιλαμβάνονται σε αυτή τη Διάταξη.

Στις επιχειρήσεις (κυλικεία, αναψυκτήρια, καντίνες, αυτόματους πωλητές κ.λπ.) που δραστηριοποιούνται εντός των Δημοσίων και Ιδιωτικών Σχολείων (δημοτικών, γυμνασίων, λυκείων, ημερήσιων και νυχτερινών), ισχύουν οι παρακάτω ανώτατες τιμές, για ορισμένα τρόφιμα:

Στα κυλικεία, πρέπει να υπάρχει πινακίδα, που να ενημερώνει στα ελληνικά (τουλάχιστον), ότι διατίθενται τα παραπάνω είδη. Επίσης, πρέπει να υπάρχει και τιμοκατάλογος, για τα παραπάνω είδη. Το κυλικείο είναι υποχρεωμένο να διαθέτει τα είδη αυτά, καθ’ όλη τη διάρκεια της λειτουργίας του.

 
ΚΕ.Π.ΚΑ.

Το παγωτό είναι επιδόρπιο, όχι γεύμα. Ιδιαίτερα για τα μικράπαιδιά, δεν μπορεί να υποκαταστήσει ένα γεύμα, που αποτελείται από φυσικές τροφές, όπως φρέσκο γάλα, φρούτα ή λαχανικά.

Τα παγωτά διατηρούνται στην κατάψυξη. Η κατάψυξη είναι ένας πολύ καλός τρόπος συντήρησης τροφίμων, ο οποίος, όμως, προϋποθέτει την τήρηση αυστηρών κανόνων υγιεινής και λειτουργίας των μηχανημάτων διατήρησής τους.

Τα παγωτά διακρίνονται σε τυποποιημένα και χύμα:
Τυποποιημένα Παγωτά

Πωλούνται από supermarket, περίπτερα, ψιλικατζίδικα κλπ. Φυλάσσονται, σε ειδικούς καταψύκτες. Αυτοί δεν πρέπει να είναι εκτεθειμένοι στον ήλιο, δεν πρέπει να είναι υπερβολικά γεμάτοι και δεν πρέπει να περιέχουν άλλα προϊόντα, εκτός από παγωτά. Πρέπει να είναι σχολαστικά καθαροί και να έχουν θερμοκρασία, κάτω από -18^οC.

Δεν πρέπει να αγοράζουμε τα τυποποιημένα παγωτά, όταν:

·         Δεν έχουν την απαιτούμενη σκληρότητα, ή παρατηρούμε κάποια προβλήματα στη λειτουργία του καταψύκτη.

·         Το χαρτί της συσκευασίας είναι υγρό ή κολλημένο πάνω στο παγωτό, ή σχισμένο ή η συσκευασία έχει σχήμα διαφορετικό από αυτό, που φαίνεται, στα διάφορα διαφημιστικά της παρασκευάστριας εταιρίας. Συνήθως, στους καταψύκτες επάνω, υπάρχει η σχετική αφίσα.

·         Αυτά, που είναι συσκευασμένα, σε κύπελλα, παρουσιάζουν υπερχύλιση, στο καπάκι.

·         Είναι μαλακά, υδαρή, η υφή τους μοιάζει με αυτή του γιαουρτιού ή του βουτύρου ή με κόκκους άμμου.

·         Εμφανίζουν ίζημα ή θρυμματίζονται, σε μικρά κομματάκια, ή περιέχουν μικροκρυστάλλους (μικρά παγάκια), ή έχουν σχήμα παραμορφωμένο. Αυτά τα χαρακτηριστικά δείχνουν ότι το παγωτό, κάποια στιγμή, αποψύχθηκε και ξανακαταψύχθηκε.

·         Έχουν γεύση πικρή, ξινή, ή αλμυρή.

·         Η οσμή τους δεν είναι ευχάριστη.

Άλλες πληροφορίες:

·         Το χρώμα στα παγωτά είναι συνήθως αποτέλεσμα χρωστικών ουσιών. Προσοχή λοιπόν, στα έντονα χρώματα, γιατί οι χρωστικές ουσίες είναι χημικά.

·         Σύμφωνα με το νόμο, η αναγραφή των ημερομηνιών παραγωγής και κατανάλωσης είναι υποχρεωτική, μόνο για τις συσκευασίες οικογενειακού τύπου και όχι για τις ατομικές συσκευασίες. Βέβαια, κάποιες βιομηχανίες αναγράφουν αυτές τις ημερομηνίες, ακόμα και στις ατομικές συσκευασίες. Πάντα ελέγχουμε τη συσκευασία και σε περίπτωση, που αναγράφεται η ημερομηνία λήξης, διαλέγουμε την όσο το δυνατόν μεγαλύτερη.

·         Αν μεταφέρουμε τα παγωτά, που αγοράσαμε, στο σπίτι τα βάζουμε, αμέσως, στον καταψύκτη. Η μεταφορά, σε μεγάλες αποστάσεις, πρέπει να γίνεται, σε ισοθερμικές συσκευασίες.

Παγωτά χύμα

Πωλούνται, από ζαχαροπλαστεία – εργαστήρια παρασκευής παγωτών. Αν αγοράζουμε παγωτό χύμα, πρέπει να γνωρίζουμε, καλά, το εργαστήριο, που το παρασκευάζει. Οι κανόνες υγιεινής και καθαριότητας πρέπει να τηρούνται, αυστηρά. Το προσωπικό, τα σκεύη και τα μηχανήματα, που έρχονται, σε επαφή με παγωτό, πρέπει να είναι, σχολαστικά, καθαρά.

Το παγωτό χύμα φυλάσσεται, σε ειδικές βιτρίνες. Αυτές πρέπει να είναι καθαρές, δηλαδή να μην υπάρχουν υπολείμματα παγωτού ή γάλακτος, στα τοιχώματά τους. Η θερμοκρασία τους πρέπει να είναι κάτω από τους -10^οC. Η διαφορά των 8^οC στη θερμοκρασία, ανάμεσα σε αυτή των καταψυκτών, για τα τυποποιημένα παγωτά και σε αυτή των ειδικών βιτρινών, οφείλεται στο γεγονός ότι το χύμα παγωτό, στους -14^οC, είναι ιδιαίτερα σκληρό και δεν μπορεί να σερβιριστεί. Οι ειδικές βιτρίνες πρέπει να είναι τοποθετημένες, σε απόσταση ενός μέτρου, από την είσοδο του καταστήματος, ώστε να αποφεύγονται σκόνη και καυσαέρια. Επίσης, δεν πρέπει να τις ”χτυπάει” ο ήλιος.

Το ειδικό κουτάλι σερβιρίσματος του παγωτού χύμα πρέπει να βρίσκεται, μέσα σε διαφανές δοχείο, με νερό συνεχούς ροής. Αν το νερό δεν είναι συνεχούς ροής, τότε πρέπει να αλλάζεται, κάθε μία ώρα, για να αποφεύγεται η δημιουργία βακτηρίων, που μπορεί να προκαλέσει βλάβες, στην υγεία των Καταναλωτών. Αν δεν είμαστε σίγουροι ότι το νερό αλλάζεται κάθε ώρα, απαιτούμε να πλυθεί το ειδικό κουτάλι, παρουσία μας, για να απομακρυνθούν τυχόν υπολείμματα γάλακτος.

Τα σκεύη, όπου φυλάσσεται το χύμα παγωτό, δεν πρέπει να έχουν υπολείμματα παγωτού ή γάλακτος, στα τοιχώματά τους, λίγο πάνω από την επιφάνεια του παγωτού. Αυτό δείχνει ότι το παγωτό έλιωσε και ξαναπάγωσε.

Προσοχή!!!

·         Τα παγωτά που έχουν λιώσει και ξαναπαγώσει δεν πρέπει ποτέ να καταναλώνονται, γιατί είναι πιθανόν αλλοιωμένα.

·         Προσοχή στην παχυσαρκία, γιατί ένα κανονικό παγωτό δίνει περίπου 300 θερμίδες, στον οργανισμό μας.

·         Τα παγωτά “light”, που αναγράφουν ότι περιέχουν 0% λιπαρά και 0% ζάχαρη, δίνουν, στον οργανισμό μας, μέχρι και 200 θερμίδες, γιατί περιέχουν γλυκαντικές ουσίες. Αν έχουν επικάλυψη, οι θερμίδες αυξάνονται, γιατί περιέχουν και λιπαρά.

·         Η δροσιά ενός παγωτού είναι μόνο στιγμιαία. Οι πολλές θερμίδες, που μας δίνει, όταν “καίγονται”, στον οργανισμό μας, αυξάνουν το αίσθημα της θερμότητας και μας δημιουργούν την αίσθηση ότι ζεσταινόμαστε και ότι διψάμε περισσότερο από ότι πριν την κατανάλωση του παγωτού.

ΚΕ.Π.ΚΑ.

Υποχρεωτική επισήμανση προέλευσης στο γάλα
1. Η επισήμανση της προέλευσης του γάλακτος και του γάλακτος ως συστατικού στα γαλακτοκομικά προϊόντα, είναι υποχρεωτική και περιλαμβάνει τις εξής ενδείξεις:
α) «χώρα αρμέγματος»: το όνομα της χώρας όπου έγινε το άρμεγμα,
β) «χώρα επεξεργασίας»: το όνομα της χώρας όπου έγινε η επεξεργασία του γάλακτος,
γ) «χώρα συσκευασίας»: το όνομα της χώρας όπου έγινε η συσκευασία του προϊόντος.
2. Αν το άρμεγμα, η επεξεργασία και η συσκευασία του γάλακτος και του γάλακτος ως συστατικού σε γαλακτοκομικά προϊόντα έχουν γίνει:
– στην ίδια χώρα, η ένδειξη προέλευσης στο τελικό προϊόν μπορεί να αποδοθεί ενιαία ως «Προέλευση: Όνομα χώρας».
– σε περισσότερα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η ένδειξη προέλευσης στο τελικό προϊόν μπορεί να αποδοθεί ενιαία ως «προέλευση Ε.Ε.».
– σε περισσότερες χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, η ένδειξη προέλευσης στο τελικό προϊόν μπορεί να αποδοθεί ενιαία ως «προέλευση εκτός Ε.Ε.».

Υποχρεωτική επισήμανση καταγωγής – προέλευσης στο κρέας

Οι επιχειρήσεις, όπως τα κρεοπωλεία και τα καταστήματα λιανικής πώλησης που έχουν τμήμα κρεοπωλείου, υποχρεούνται να αναγράφουν στα παραστατικά που εκδίδονται:
– το είδος κρέατος, 
– τη χώρα καταγωγής, για το κρέας που λαμβάνεται από ζώα τα οποία παραχθεί εξ ολοκλήρου (έχουν γεννηθεί, εκτραφεί και σφαγεί), σε ένα μόνο κράτος – μέλος ή Τρίτη χώρα
– τις χώρες εκτροφής, όπου η πρώτη χώρα εκτροφής νοείται η χώρα γέννησης και η τελευταία χώρα εκτροφής νοείται η χώρα σφαγής, 
– το βάρος των πωλούμενων ποσοτήτων.
Στην ειδική περίπτωση του κρέατος βοοειδών «Ελληνικής εκτροφής άνω των 5 μηνών», αυτό θα αναγράφεται.

Καλούμε τους καταναλωτές να διαβάζουν στις ετικέτες των τροφίμων τη χώρα προέλευσης και άλλες πληροφορίες και να προτιμούν Ελληνικά προϊόντα.

Φρούτα εποχής, 3-5 μικρές μερίδες την ημέρα

Λαχανικά και χόρτα εποχής, 4 μερίδες λαχανικών κάθε μέρα ( 1 ωμή)

Δημητριακά όπως ψωμί, ζυμαρικά, ρύζι κλπ. ολικής άλεσης (5-8 μερίδες  
1 μερίδα = ½ φλιτζάνι δημητριακά πρωινού ή 1 φέτα ψωμί ή ½ κούπα ρύζι)
Ελαιόλαδο κατά προτίμηση ωμό 4-5 κουταλιές της σούπας την ημέρα.
Ελιές 10-12 τεμ.,1 χούφτα ξηροί καρποί και σπόροι όπως π.χ.18 αμύγδαλα,
ή 6 ολόκληρα καρύδια, ή 3 κουταλιές της σούπας ηλιόσποροι.

• Μέτρια κατανάλωση:

Ψάρια και θαλασσινά,(1μερίδα = 150 γρ. μαγειρεμένου ψαριού),
όσπρια (1μερίδα = 1 φλιτζάνι των 240 ml μαγειρεμένα στραγγισμένα),
πατάτες (1 μερίδα =1 πατάτα 120 – 150 γρ. μαγειρεμένη).
2-3 μερίδες το καθένα την εβδομάδα

• Χαμηλή κατανάλωση:

Λευκά κρέατα μέχρι 2 μερίδες(120-150 γρ. μαγειρεμένου λευκού κρέατος) την εβδομάδα.(κοτόπουλο, κουνέλι, πουλερικά).

Αυγά 3-4 την εβδομάδα μαζί με αυτά που μπαίνουν σε φαγητά και γλυκά

Γάλα και γαλακτοκομικά 2 μερίδες την ημέρα. (1 μερίδα = 200 γρ. γιαούρτι ή 30 γρ. τυρί ή 1 ποτήρι γάλα). Προτιμάμε γιαούρτι, τυρί και άλλα προϊόντα ζύμωσης με χαμηλά λιπαρά.

• Ελάχιστη κατανάλωση:
Αλλαντικά, λουκάνικα, κόκκινο κρέας (μοσχάρι, βοδινό, χοιρινό, αρνί, πρόβατο κατσίκι, γίδα, κυνήγι), 1 μερίδα την εβδομάδα (=120 -150 γρ. μαγειρ. κρέατος)
Γλυκά, παγωτά και αναψυκτικά 1 μερίδα την εβδομάδα

ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΙΟ
Το παρακάτω διαιτολόγιο με ελληνικά τρόφιμα και φαγητά, που θα μπορούσαν να ενταχθούν στην καθημερινή μας διατροφή, απευθύνεται στο μέσο Έλληνα ενήλικα. Στις ειδικές ομάδες όπως τα παιδιά και τα άτομα με προβλήματα υγείας (διαβητικοί, υπερτασικοί, παχύσαρκοι κλπ.) πρέπει να προσαρμόζεται ανάλογα.

1. Πρωινό γεύμα.
Μπορούμε να ακολουθούμε εναλλάξ τις παρακάτω επιλογές:
1η επιλογή:       – Ψωμί με ταχίνι και μέλι ή σπιτική μαρμελάδα
                           – 1 ποτήρι βιολογικό γάλα με δημητριακά ολικής άλεσης                        
2η επιλογή:       – 1 Αυγό βρασμένο με ψωμί  

                           – Φυσικός χυμός από στημένα φρούτα εποχής
3η επιλογή:       – Τοστ με τυρί και γαλοπούλα
                           – Καφές ή τσάι με μέλι και ένα κουλουράκι ολικής άλεσης

4η επιλογή:       – 1 κουλούρι ή 2 παξιμάδια ολικής άλεσης με 1 κομμάτι τυρί
                            – Φυσικός χυμός από στημένα φρούτα εποχής         

2. Δεκατιανό γεύμα.
Μπορούμε να ακολουθούμε εναλλάξ τις παρακάτω επιλογές:
1η επιλογή: – Κουλούρι σουσαμένιο ή σταφιδόψωμο και 1 φρούτο εποχής 

2η επιλογή: – Κέικ σπιτικό και 1 φρούτο εποχής 
3η επιλογή: – Σάντουιτς με ψωμί ολικής άλεσης με τυρί (κατίκι, ανθότυρο,   

                        μυζήθρα), μαρούλι ή ντομάτα, ελιές και 1 φρούτο
4η επιλογή: – Χορτόπιτα ή τυρόπιτα σπιτική και 1 φρούτο εποχής 
5η επιλογή: – Σταφιδόψωμο ή μπισκότα από σίκαλη και βρώμη και 1 φρούτο 

6 επιλογή:   – Παξιμάδι ολικής άλεσης με τυρί (κατίκι, ανθότυρο, φέτα κ.α.)
3. Μεσημεριανό γεύμα:

Α. ΛΑΧΑΝΙΚΑ. Δύο μέρες της εβδομάδας επιλογή από τα φαγητά και τις σαλάτες της ομάδας Α (πέρα από το συνδυασμό τους με τις άλλες ομάδες τροφίμων τις υπόλοιπες μέρες).

Φαγητά ομάδας Α:

Αγκινάρες αλά πολίτα. Αγκινάρες, καρότο, κρεμμύδι, πατάτες, άνηθος

Αγκινάρες με κουκιά. Αγκινάρες, κουκιά φρέσκα, κρεμμύδι, σκόρδο, μαϊντανός, άνηθος, λεμόνι, ελαιόλαδο

Αρακάς με αγκινάρες, κρεμμύδι, σκόρδο, μαϊντανός, άνηθος, ελαιόλαδο

Βλίτα με κολοκύθια γιαχνί. Κρεμμύδι, άνηθος, μαϊντανός, λεμόνι, ελαιόλαδο

Κουνουπίδι γιαχνί. Κουνουπίδι, κρεμμύδι, ντομάτα, μαϊντανός, ελαιόλαδο
Κολοκυθοανθοί γεμιστοί. Ανθοί κολοκυθιού, ρύζι, ελαιόλαδο

Κολοκυθάκια-πατάτες γιαχνί

Κρεμμύδια γεμιστά. Κρεμμύδια, πλιγούρι, ντομάτα, ρύζι, ελαιόλαδο  
Λαχανοντολμάδες. Λάχανο, ρύζι, ελαιόλαδο

Λαχανόρυζο. Λάχανο, κρεμμύδι, ρύζι, ελαιόλαδο

Ντομάτες – πιπεριές γεμιστές. Ντομάτες, πιπεριές, ρύζι, ελαιόλαδο

Ντολμαδάκια. Αμπελόφυλλα, ρύζι, ελαιόλαδο

Μελιτζάνες ιμάμ. Μελιτζάνες, ντομάτα, κρεμμύδι, σκόρδο, ελαιόλαδο.

Μπάμιες γιαχνί. Μπάμιες, κρεμμύδι, ντομάτα, σκόρδο, ελαιόλαδο

Μπριάμ (τουρλού). Μελιτζάνες, κολοκύθια, πιπεριές, καρότα, ντομάτα, σκόρδο, ελαιόλαδο

Σπανακόρυζο. Σπανάκι, ρύζι, κρεμμύδι, ελαιόλαδο, λεμόνι

Πρασόρυζο. Πράσο, ρύζι, κρεμμύδι, ελαιόλαδο  

Χορτόπιτα. Ποικιλία χόρτων (σπανάκι, μάραθο, λάπαθο, καυκαλήθρες κ.ά.), κρεμμύδι, αλεύρι, ελαιόλαδο

Χορτόσουπα: πατάτες, κρεμμύδια, καρότα, κολοκυθάκια ή κίτρινη κολοκύθα, σελινόριζα, σέλινο,(λίγο ρύζι).

και άλλες παραδοσιακές συνταγές που μπορεί να γνωρίζετε ή να βρείτε

 
Σαλάτες ομάδας Α (ενδεικτικά):

Ελιές ελάχιστα αλατισμένες
Κουνουπίδι με ελαιόλαδο και λεμόνι

Λάχανο ωμό ή βραστό

Μαρούλι, φρέσκο κρεμμύδι
Μπρόκολο με ελαιόλαδο και λεμόνι
Ντομάτα (στην εποχή της) με αγγούρι, κρεμμύδι, πράσινη πιπεριά
Φέτα με λίγο λάδι και ρίγανη

Β. ΨΑΡΙΑ – ΘΑΛΑΣΣΙΝΑ. Δύο μέρες της εβδομάδας επιλογή από τα φαγητά και τις σαλάτες της ομάδας Β.

Φαγητά ομάδας Β:
 

Γαύρος/Κολιός, ντομάτα, κρεμμύδι φρέσκο

Γόπες στον φούρνο. Γόπες, σκόρδο, λεμόνι, ελαιόλαδο

Κακαβιά (ψαρόσουπα). Διάφορα μικρά ψάρια για βράσιμο (χάνος, πέρκα,    

                σκορπίνα κ.ά.), ντομάτα, κρεμμύδι, πατάτα, σκόρδο, ελαιόλαδο

Καλαμάρια γεμιστά. Καλαμάρια, ρύζι, ντομάτα, κρεμμύδι, πράσο, σέλινο, κρασί, ελαιόλαδο

Μπακαλιάρος με χόρτα. Χόρτα για πίτες, πράσο, κρεμμύδι

Μυδοπίλαφο. Μύδια, ρύζι, κρεμμύδι, ελαιόλαδο

Σαρδέλες  ριγανάτες στον φούρνο. Σαρδέλες, λεμόνι, ελαιόλαδο

Σουπιές με σπανάκι. Σουπιές, σπανάκι, κρεμμύδι, ελαιόλαδο

Χταπόδι με μακαρονάκι κοφτό. Ντομάτα, κρεμμύδι, ελαιόλαδο

Χταπόδι με ρύζι. Χταπόδι, ρύζι, κρεμμύδι, ελαιόλαδο

Χταπόδι με φασολάκια. Κρεμμύδι, σκόρδο, μαϊντανός, ντομάτα, ελαιόλαδο

Χταπόδι με χόρτα. Χταπόδι, κρεμμύδι, πράσο, σπανάκι, ραδίκια, σέσκουλα, μάραθο, σέλινο, άνηθος, ελαιόλαδο

Ψάρια γενικά πλακί. Ψάρια, κρεμμύδι, ντομάτα, πατάτες

Ψάρια γενικά, ψημένα στα κάρβουνα ή στο φούρνο

και άλλες παραδοσιακές συνταγές που μπορεί να γνωρίζετε ή να βρείτε

Σαλάτες ομάδας Β(ενδεικτικά):

Βλήτα ή αντίδια με λαδολέμονο  

Κολοκυθάκια με χόρτα βραστά

Μαρούλι, φρέσκο κρεμμύδι

Μελιτζανοσαλάτα. Μελιτζάνα, σκόρδο, μαϊντανός, καρύδια
Ντομάτα (στην εποχή της) με αγγούρι, κρεμμύδι, πράσινη πιπεριά

Παντζάρια . Παντζάρια (βολβοί & χόρτα), σκόρδο, ελαιόλαδο

Πατατοσαλάτα με κρεμμυδάκι, καρότο, πιπεριά, μαϊντανό
Σκορδαλιά
 
Γ. ΚΡΕΑΤΙΚΑ. Μία μέρα της εβδομάδας επιλογή από τα φαγητά και τις σαλάτες της ομάδας Γ.

Φαγητά ομάδας Γ:

Γιουβαρλάκια. Κιμάς μοσχαρίσιος, ρύζι, κρεμμύδι, μαϊντανός, ελαιόλαδο

Κατσίκι/Αρνί τουρλού με λαχανικά στον φούρνο. Κατσίκι/Αρνί, καρότο,  

                       ντομάτα, κολοκύθι, μπάμιες, πατάτα, σέλινο

Κατσίκι/Αρνί φρικασέ. Μαρούλια, κρεμμυδάκια, άνηθο, μάραθο

Κόκορας με χυλοπίτες. Ντομάτα, κρεμμύδι, κρασί, ελαιόλαδο

Κολοκυθοανθοί γεμιστοί. Ανθοί κολοκυθιού, κιμάς, ρύζι, ελαιόλαδο

Κρεατόσουπα :μοσχάρι άπαχο, πατάτες, κρεμμύδια, καρότο, σέλινο, λεμόνι

Κρεμμύδια γεμιστά. Κρεμμύδια, κιμάς, πλιγούρι, ντομάτα, ρύζι, ελαιόλαδο

Κοτόπουλο με μπάμιες. Κοτόπουλο, μπάμιες, κρεμμύδι, ντομάτα, ελαιόλαδο

Κοτόπουλο/Αρνί με πατάτες στο φούρνο

Κοτόσουπα. κοτόπουλο, ρύζι, χυμό λεμονιού, ελαιόλαδο, αλάτι

Κουνέλι/Λαγός στιφάδο. Κρεμμυδάκια, ντομάτα, κρασί, ελαιόλαδο.

Λαχανοντολμάδες. Λάχανο, κιμάς, ρύζι, ελαιόλαδο

Μοσχάρι με ρεβίθια. Βοδινό κρέας, ρεβίθια, κρεμμύδι, ντομάτα, ελαιόλαδο

Μοσχαράκι κεμπάπ με ρύζι: Κρασί, κρεμμύδια, ντομάτα, πιπεριά, μαϊντανό.

Μοσχάρι κοκκινιστόμε ζυμαρικά ή πατάτες

Μπιφτέκια. Κιμάς μοσχαρίσιος, κρεμμύδι, μαϊντανός, ελαιόλαδο

Μακαρόνια με κιμά

Ντομάτες – Πιπεριές γεμιστές. Ντομάτες, πιπεριές, κιμάς, ρύζι, ελαιόλαδο

Ντολμαδάκια. Αμπελόφυλλα, κιμάς, ρύζι, ελαιόλαδο

Πλιγούρι κοκκινιστό με κρέας. Πλιγούρι, πιπεριές, ντομάτα, ελαιόλαδο

Σπετζοφάι. Λουκάνικο, πιπεριές, ντομάτα

Χοιρινό: πρασοσέλινο. Χοιρινό, πράσο, σέλινο, κρασί, ελαιόλαδο

Χοιρινό με λαχανικά: πιπεριές όλων των χρωμάτων, πατάτες, καρότα, θυμάρι, αλατοπίπερο, μουστάρδα, μέλι, μπύρα.

και άλλες παραδοσιακές συνταγές που μπορεί να γνωρίζετε ή να βρείτε

Σαλάτες ομάδας Γ (ενδεικτικά):

Άγρια χόρτα βραστά.

Αμπελοφάσουλα. Αμπελοφάσουλα, κρεμμύδι, ελαιόλαδο

Κουνουπίδι με ελαιόλαδο και λεμόνι

Λάχανο, καρότο, κόκκινη πιπεριά, σέλινο

Λάχανο, καρότο, πράσινο μήλο, καρύδια, σελινόριζα

Μανιτάρια ψητά πλευρώτους με ελαιόλαδο και λίγο λεμόνι ή μπαλσάμικο

Μαρούλι, φρέσκο, κρεμμυδάκι, άνηθο

Μπρόκολο με ελαιόλαδο και λεμόνι

Πατζάρια

Δ. ΟΣΠΡΙΑ. Μία μέρα της εβδομάδας επιλογή από τα φαγητά και τις σαλάτες της ομάδας Δ (πέρα από το συνδυασμό τους με τις άλλες ομάδες τροφίμων τις υπόλοιπες μέρες).

Φαγητά ομάδας Δ:
Κουκιά ξερά στον φούρνο. Κουκιά ξερά, κρεμμύδι, ντομάτα, ελαιόλαδο

Κουκιά φρέσκα. Κρεμμύδι φρέσκο, άνηθος, μάραθος, ελαιόλαδο

Μπιζέλια αρακά, άνηθο, κρεμμύδια, μαρούλι, ντομάτες

Ρεβίθια σούπα. Ρεβίθια, κρεμμύδι, λεμόνι, ελαιόλαδο

Ρεβίθια στον φούρνο. Ρεβίθια, κρεμμύδι, ελαιόλαδο  

Ρεβιθόρυζο. Ρεβίθια, ρύζι, κρεμμύδι, ελαιόλαδο

Φασολάκια λαδερά. Φρέσκα φασολάκια, κρεμμύδι, ντομάτα, ελαιόλαδο   Φάβα. Φάβα, κρεμμύδι, λεμόνι, ελαιόλαδο

Φακές. Φακές, κρεμμύδι, ντομάτα, ελαιόλαδο, ξίδι

Φακόρυζο. Φακές, ρύζι, κρεμμύδι, ελαιόλαδο  
Φασολάδα. Φασόλια, κρεμμύδι, καρότο, σέλινο, ελαιόλαδο

Φασόλια γίγαντες στον φούρνο. Κρεμμύδι, καρότο, ντομάτα, ελαιόλαδο

Φασόλια μαυρομάτικα σούπα ή γιαχνί, κρεμμύδι, ντομάτα, άνιθο.  

Φασόλια μαυρομάτικα  με  χόρτα -σπανάκι-παζί-κρεμμύδι-άνιθο  

και άλλες παραδοσιακές συνταγές που μπορεί να γνωρίζετε ή να βρείτε

 
Σαλάτες ομάδας Δ (ενδεικτικά):

Ελιές ελάχιστα αλατισμένες
Κουνουπίδι με ελαιόλαδο και λεμόνι

Λάχανο ωμό ή βραστό

Μαρούλι, φρέσκο κρεμμύδι
Μπρόκολο με ελαιόλαδο και λεμόνι
Ντομάτα (στην εποχή της) με αγγούρι, κρεμμύδι, πράσινη πιπεριά
Φέτα με λίγο λάδι και ρίγανη

Ε. ΔΗΜΗΤΡΙΑΚΑ. Μία μέρα της εβδομάδας επιλογή από τα φαγητά και τις σαλάτες της ομάδας Ε (πέρα από το συνδυασμό τους με τις άλλες ομάδες τροφίμων τις υπόλοιπες μέρες).

Φαγητά ομάδας Ε:

Μακαρόνια με σάλτσα ντομάτας με βασιλικό

Μακαρόνια με σάλτσα ντομάτας με μανιτάρια, κρεμμύδια, πιπεριές, καρότα

Πιλάφι με γιαούρτι

Ρύζι με διάφορα λαχανικά (αρακά, καρότο, μανιτάρι, καλαμπόκι)

Ντοματόρυζο με τυρί

Κριθαράκι με ντομάτα

Πατάτες  γιαχνί

Πατάτες φούρνου

Τραχανάς σούπα με ντομάτα & φέτα. Τραχανάς, ντομάτα, φέτα, ελαιόλαδο

Τραχανόπιτα. Τραχανάς, κρεμμύδι, φέτα, γάλα, αλεύρι, ελαιόλαδο.  

Πλιγούρι κοκκινιστό. Πλιγούρι, πιπεριές, ντομάτα, ελαιόλαδο

Σαλάτες ομάδας Ε  (ενδεικτικά):

Άγρια χόρτα βραστά.

Αμπελοφάσουλα. Αμπελοφάσουλα, κρεμμύδι, ελαιόλαδο

Γιαούρτι

Κουνουπίδι με ελαιόλαδο και λεμόνι

Λάχανο, καρότο, κόκκινη πιπεριά, σέλινο

Λάχανο, καρότο, πράσινο μήλο, καρύδια, σελινόριζα

Μανιτάρια ψητά πλευρώτους με ελαιόλαδο και λίγο λεμόνι

Μαρούλι, φρέσκο κρεμμύδι, άνηθο

Μπρόκολο με ελαιόλαδο και λεμόνι

Παντζάρια με ελαιόλαδο και ξύδι και σκόρδο

Φασόλια μαυρομάτικα ή άσπρα. Φασόλια, κρεμμύδι, ελαιόλαδο, λεμόνι

Φέτα ή άλλα Ελληνικά τυριά

4. Απογευματινό σνακ.
Μπορούμε να ακολουθούμε εναλλάξ τις παρακάτω επιλογές:
1η επιλογή:  – Μπάρα δημητριακών (παρασκ. στο σπίτι) και 1 φρούτο εποχής

2η επιλογή:  – Καφές ή τσάι και ξηροί καρποί (ωμοί και ανάλατοι)
3η επιλογή:  – Παστέλι ή κέικ ή λίγη μαύρη σοκολάτα και 1 φρούτο εποχής

4η  επιλογή: – Κουλουράκι μελιού ή λαδιού (παρασκευασμένα στο σπίτι)

5η  επιλογή: – 1 μπάλα παγωτό βανίλια (1 φορά την εβδομάδα)

5. Βραδινό γεύμα.
Μπορούμε να ακολουθούμε εναλλάξ τις παρακάτω επιλογές:
1η επιλογή: – Βιολογικό γάλα ή γιαουρτάκι με δημητριακά ολικής και 1 φρούτο
2η επιλογή: – Φαγητό από το μεσημέρι με σαλάτα εποχής
3η επιλογή: – Σάντουιτς με κασέρι  και γαλοπούλα και σαλάτα εποχής
4η επιλογή:  – Φρουτοσαλάτα με φρούτα εποχής

Τρόφιμα. Προτιμάμε όσο μπορούμε βιολογικά, Ελληνικά, φρέσκα, εποχικά, παραδοσιακά, τοπικά και όσο το δυνατόν λιγότερο επεξεργασμένα προϊόντα διατροφής.
Νερό. Απαραίτητο συμπλήρωμα μιας σωστής διατροφής, είναι η κατανάλωση
1,5 – 2 λίτρων νερού την ημέρα.
Ψωμί. Το μεσημεριανό μπορεί να συνοδεύεται από λίγο ψωμί ολικής άλεσης.

Κρασί. Μέτρια κατανάλωση κρασιού (1-2 ποτήρια την ημέρα) μαζί με τα γεύματα.

Αρωματικά βότανα. Χρησιμοποιούμε μυρωδικά που είναι πλούσια σε αντιοξειδωτικές ουσίες όπως ρίγανη, δάφνη, δεντρολίβανο, βασιλικό, θυμάρι, μαϊντανό, άνηθο κ.α. ανάλογα με τη συνταγή. Το σκόρδο και το κρεμμύδι προσθέτουν γεύσεις. Το ξύδι και το λεμόνι περιορίζουν το αλάτι.

Μερίδες. Οι μερίδες πρέπει να είναι μικρές και ανάλογες με τις ανάγκες για ενέργεια του κάθε οργανισμού
Το μαγείρεμα αποτελεί δημιουργική δραστηριότητα και επιλέγοντας τα σωστά υλικά, ξέρουμε τι τρώμε. Αποφεύγουμε τα έτοιμα γεύματα.

Νηστείες: Η αποφυγή κρέατος, γαλακτοκομικών προϊόντων και αυγών, στις περιόδους που έχει καθορίσει η Εκκλησία, έχει ευεργετικές επιδράσεις,

καθώς συμβάλλει στην αποτοξίνωση του οργανισμού, στη μείωση της χοληστερόλης του αίματος, και της παχυσαρκίας.
Άσκηση. Η τακτική σωματική δραστηριότητα ή άσκηση είναι σημαντική για την εξισορρόπηση της ενέργειας από τη διατροφή.

Το θέμα επιμελήθηκε η θεματική εθελοντική ομάδα της Ένωσης Καταναλωτών Βόλου για τη «Διατροφή», με υπεύθυνη την Νέλλη Χονδρογιάννη Διαιτολόγο – Διατροφολόγο